biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Kültür & Sanat
  3. Zurnazenbaşı İbrâhim Ağa
Bestekâr, zurna virtüözü, saray başzurnacısı, mutasavvıf

Zurnazenbaşı İbrâhim Ağa Hayatı ve saray kariyeri

Bilinen diğer adları: Zurnazen İbrâhimEnderûnlu Şeyh İbrâhîm Ağa

Zurnazenbaşı İbrâhim Ağa (kaynaklarda Zurnazen İbrâhim, Enderûnlu Şeyh İbrâhîm Ağa veya İbrâhim Ağa; d. 17. yüzyıl - ö.

11 kaynak Düzeltme öner
01

Kısaca kimdir?

Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.

Zurnazenbaşı İbrâhim Ağa (kaynaklarda Zurnazen İbrâhim, Enderûnlu Şeyh İbrâhîm Ağa veya İbrâhim Ağa; d. 17. yüzyıl - ö. 18. yüzyıl başı), Osmanlı mehter bestekârı, zurna virtüözü, saray başzurnacısı ve Halvetî-Şa'bânî mutasavvıfıdır. Topkapı Sarayı bünyesindeki Enderûn Mektebi'nde yetişmiş, padişahın resmî askerî mızıka takımı olan Mehterân-ı Tabl-ı Âlem-i Hâssa ocağında en üst icra makamı sayılan zurnazenbaşılığa kadar yükselmiştir. Saraydaki askerî ve mûsiki vazifesinin yanı sıra tasavvuf yoluna girerek Halvetiyye'nin Şa'bâniyye koluna bağlı Nasûhiyye şubesinin kurucusu Pîr Üsküdarlı Mehmed Nasûhî Efendi'ye intisap etmiş; dinî ve tasavvufî mûsikide de eserler vermiştir.

Prens Dimitri Kantemiroğlu'nun (ö. 1723) Kitâb-ı İlmü'l-Mûsikî adlı edvarında 10'u peşrev, 15'i saz semâîsi olmak üzere toplam 25 bestesi zikredilmiş; bu eserlerden dördünün peşrev, dokuzunun ise saz semâîsi notası günümüze ulaşmıştır. IV. Murad (Şah Murad), Solakzâde ve Zurnazen Edirneli Dağî Ahmed Çelebi ile birlikte 17. yüzyıl klasik mehter repertuvarının en önemli bestekârlarından biri kabul edilen İbrahim Ağa'nın nîm-çenber usulündeki Uşşak Peşrevi günümüzde TRT ve askerî mehter repertuvarında icra edilmeye devam etmektedir.

02

Hayatı ve saray kariyeri

—Hayatı ve saray kariyeri

İbrahim Ağa'nın doğum yeri ve kesin doğum tarihi hakkında kaynaklarda bilgi bulunmamaktadır. 17. yüzyılın ortalarında Ali Ufkî Bey tarafından kaleme alınan Mecmua-i Sâz ü Söz ile Şeyhülislam Ebûishakzâde Esad Efendi'nin Atrabül Âsâr adlı mûsiki tezkiresinde ismine rastlanmamasına karşın, Prens Dimitri Kantemiroğlu'nun 17. yüzyıl sonu ile 18. yüzyıl başında hazırladığı Kitâb-ı İlmü'l-Mûsikî adlı nazariyat ve nota mecmuasında bestelerine geniş yer verilmesi, sanatkârın 17. yüzyılın ikinci yarısı ile 18. yüzyılın başlarında yaşadığını ve Kantemiroğlu ile çağdaş olduğunu ortaya koymaktadır.

Saray teşkilatına intisap ettikten sonra padişah sarayındaki Enderun Mektebi'nde mûsiki eğitimi görmüş; kısa sürede mûsikideki kabiliyeti ve bilhassa zurna icrasındaki teknik ustalığıyla temayüz etmiştir. Ardından doğrudan padişaha bağlı hassa askerî bandosu olan "Mehterân-ı Tabl u Âlem-i Hâssa" birliğine zurnazen olarak tayin edilmiştir. Mehter teşkilatında ana ezgiyi taşıyan ve hücum emirlerini ileten zurna bölüğünün yöneticisi olan "zurnazenbaşı" (serzurnazen) makamına kadar yükselmiştir. Osmanlı mehter hiyerarşisinde zurnazenbaşı, aynı zamanda genel topluluk idarecisi olan Mehterbaşı'nın birinci vekili konumundaydı ve bu makam boşaldığında teamülen Mehterbaşılığa tayin edilirdi.

Zurnazenbaşı İbrâhim Ağa · diğer bölümler

← Zurnazenbaşı İbrâhim Ağa profilinin tamamı

03

Üretimleri

ESER Bayati Peşrevi (Kantemiroğlu Edvarı nota...

Bayati Peşrevi (Kantemiroğlu Edvarı nota kaydı).

eser
ESER Çargâh Peşrevi (Kantemiroğlu Edvarı nota...

Çargâh Peşrevi (Kantemiroğlu Edvarı nota kaydı).

eser
ESER Uşşak Peşrevi (Büyük usullü ikinci peşre...

Uşşak Peşrevi (Büyük usullü ikinci peşrev).

eser
04

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

Zurnazenbaşı İbrâhim Ağa IV. Murad V. Murad
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
  • Zurnazenbaşı İbrâhim Ağa hayat hikâyesinde anıyor IV. Murad
  • Zurnazenbaşı İbrâhim Ağa hayat hikâyesinde anıyor V. Murad
05

Kaynaklar

11kaynak kaydı
1farklı yayıncı
1ansiklopedi maddesi
0zaman çizelgesi olayı
  1. K·01
    Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesi
    Vikipedi - Zurnazenbaşı İbrâhim Ağa
    tr.wikipedia.org · erişim 26.09.2026

    NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.

    Kaynağa git ↗
  2. K·02
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Özcan 2000, s. 285.
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  3. K·03
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Uymaz 2018, s. 1094.
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  4. K·04
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Vassâf 2006, s. 35.
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  5. K·05
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Başar 2017, s. 58.
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  6. K·06
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Özcan 2003, s. 548.
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  7. K·07
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Çakıroğlu & Levendoğlu 2020, s. 676.
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  8. K·08
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Tekin 2017, s. 250.
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  9. K·09
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Boztaş 2009, s. 50.
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  10. K·10
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Yaldır 2009, s. 51.
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  11. K·11
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Rice 1999, s. 51-53.
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Zurnazenbaşı İbrâhim Ağa” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

06

Ne değişti?

  1. Kaynak yeniden tarandı

    Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.

  2. Profil oluşturuldu

    11 kaynak ve 0 olayla ilk kayıt.

07

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
08

Buradan nereye?

aynı alan · kültür & sanat

Selin Cemal Başdüdükçü

Kıbrıs Türkü kökenli İngiltere doğumlu Türk futbolcu · d. 2006

aynı alan · kültür & sanat

Alp Arda

Kaleci pozisyonunda görev yapan Türk futbolcu · d. 1995

aynı alan · kültür & sanat

Lala Mustafa Paşa

III · 1500–1580

Kültür & Sanat alanındaki tüm profiller →