biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Siyaset & Devlet Yönetimi
  3. Tiryâkî Hacı Mehmed Paşa
Osmanlı Sadrazamı · 1680–1751

Tiryâkî Hacı Mehmed Paşa

Tiryâkî Hacı Mehmed Paşa, I. Mahmud döneminde sadrazamlık görevinde bulunmuş, yeniçeri ocağından yetişerek devlet kademelerinde yükselmiş bir Osmanlı devlet adamıdır. Özellikle tersane inşasındaki idari başarısıyla dikkat çekerek kısa sürede sadrazamlık makamı...

Hayat çizgisi 4 kaynak Düzeltme öner
Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
168017201751
İlk üretimler Önemli eserler Miras
01

Kısaca kimdir?

Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.

Yeniçeri ocağı mensubu İvaz Odabaşı'nın oğlu olarak dünyaya gelen Mehmed Paşa, gençlik yıllarını askeri disiplin içerisinde geçirmiştir. Ocağa yazılmasıyla başlayan süreç, onun devlet bürokrasisine adım atmasını sağlamış, zamanla kalemiyye sınıfına geçiş yaparak idari yeteneklerini geliştirmiştir.

02

Hayat çizgisi

Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.

  1. 1680

    Doğumu

    İstanbul'da dünyaya geldi.

    İlk üretimler tek kaynak
  2. 1736

    Başyazıcılık Görevi

    Yeniçeri ocağından ayrılarak başyazıcılığa terfi etti ve ordu ile seferlere katıldı.

    Önemli eserler tek kaynak
  3. 1745

    Tersane Eminliği

    Tersane yangını sonrası yeni yapıların inşasıyla görevlendirildi ve büyük başarı gösterdi.

    Önemli eserler tek kaynak
  4. 1746

    Sadrazamlık

    9 Ağustos 1746 tarihinde sadrazamlık makamına getirildi.

    Önemli eserler tek kaynak
  5. 1747

    Görevden Ayrılış

    24 Ağustos 1747 tarihinde sadrazamlık görevinden azledildi.

    Önemli eserler tek kaynak
  6. 1751

    Vefatı

    31 Temmuz 1751 tarihinde Resmo'da hayatını kaybetti.

    Miras tek kaynak
03

Hayat hikâyesi

03.1Kariyeri ve Yükseliş Dönemi

1736'da başyazıcılık ile başlayan yükselişi, Belgrad'daki sınır tespit çalışmaları ve yeniçeri katipliği görevleriyle devam etmiştir. 1745 tersane yangını sonrası gösterdiği idari başarı, onun Sultan I. Mahmud nezdindeki itibarını artırmış ve 1746'da sadrazamlığa atanmasıyla sonuçlanmıştır.

03.2Zorlu Yıllar ve Dönüm Noktaları

Sadrazamlığı döneminde devletin iç işleyişinde radikal kararlar alarak bürokratik tasfiyelere gitmiştir. Bu sert tutumu, saray çevresinde ve devlet ricalinde huzursuzluk yaratmış, nihayetinde 1747 yılında görevden alınmasıyla sonuçlanan siyasi bir süreci tetiklemiştir.

03.3Mirası ve Etkisi

Tiryâkî Hacı Mehmed Paşa, Osmanlı'nın gerileme döneminde idari reformlara ve altyapı projelerine verdiği önemle hatırlanır. Özellikle tersane inşasındaki hızı ve disiplini, döneminin mühendislik ve lojistik anlayışına dair önemli bir örnek teşkil etmiştir.

04

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

Tiryâkî Hacı Mehmed… I. Mahmud
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
  • Tiryâkî Hacı Mehmed Paşa hayat hikâyesinde anıyor I. Mahmud
05

Kaynaklar

4kaynak kaydı
2farklı yayıncı
1ansiklopedi maddesi
6zaman çizelgesi olayı
  1. K·01
    Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesi
    Vikipedi - Tiryâkî Hacı Mehmed Paşa
    tr.wikipedia.org · erişim 28.09.2026

    NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.

    Kaynağa git ↗
  2. K·02
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Yılmaz, Mehmet "Mehmed Paşa (Tiryaki, Hacı)" (1999), Yaşamları ve Yapıtlarıyla Osmanlılar Ansiklopedisi, İstanbul:Yapı Kredi Kültür Sanat Yayıncılık A.Ş. C.2 s.173 ISBN 975-08-0072-9
    erişim 28.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  3. K·03
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Sakaoğlu, Necdet (19990, Bu Mülkün Sultanları, İstanbul:Oğlak Yayınları s.140-141
    erişim 28.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  4. K·04
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Mehmed Süreyya (haz. Nuri Akbayar) (1996), Sicill-i Osmani, İstanbul:Tarih Vakfı Yurt Yayınları ISBN 975-333-0383 C.İV s.237-238
    archive.org · erişim 28.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Tiryâkî Hacı Mehmed Paşa” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

06

Ne değişti?

  1. Kaynak yeniden tarandı

    Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.

  2. Profil oluşturuldu

    4 kaynak ve 6 olayla ilk kayıt.

07

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
08

Buradan nereye?

aynı alan · siyaset & devlet yönetimi

Şehlâ Ahmed Paşa

Osmanlı Sadrazamı

aynı alan · siyaset & devlet yönetimi

Seyyid Hasan Paşa

Osmanlı Sadrazamı ve Devlet Adamı

aynı alan · siyaset & devlet yönetimi

Sakızlı Ahmed Esad Paşa

Osmanlı Devlet Adamı ve Sadrazam · 1828–1875

Siyaset & Devlet Yönetimi alanındaki tüm profiller →