Kısaca kimdir?
Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.
Saffet Arıkan (26 Kasım 1887, Erzincan - 26 Kasım 1947, İstanbul), Türk siyasetçi ve askerdir.
Hayatı
—Hayatı
1907 yılında Harp Okulunu bitirdi. 1910 yılında da Harp Akademisinden kurmay yüzbaşı olarak çıktı. Askeri görevlerle Yemen ve Bağdat'ta bulundu. Çanakkale'de Kerevizdere savaşlarına katıldı. Binbaşılığa yükselince staj için Almanya'ya gönderildi. Dönüşte Bakü seferine katıldı. Sadrazam ve Harbiye Nazırı Ahmed İzzet Paşa'nın başyaverliğini yaptı. İstanbul'un işgali'ne kadar Birinci Ordu Müfettişliği kurmayında çalıştı. İşgalden (16 Mart 1920) hemen sonra İsmet Bey'le birlikte Anadolu'ya geçti. Türk Kurtuluş Savaşı sırasında Anzavur Ayaklanması'nın bastırılmasında önemli rol oynadı.
Mart 1921 tarihinde Mehmet Nuri Bey'le birlikte Almanya'ya silah alımına yollandı. Haziran 1921 tarihinde Garp Cephesi kurmay başkanlığına getirildi, aynı yıl sonlarında Moskova Ataşemiliterliğine atandı.
1923 yılında Ankara'ya döndü, kurmay albayken ordudan ayrıldı. Kocaeli'nden milletvekili oldu. 1947'ye değin Kocaeli (II. Dönem), Erzincan (III., IV.., V., VI., VIII. dönemler), Konya (VII. Dönem) milletvekilliği yaptı.
1925-1931 yılları arasında Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) genel sekreterliği görevini yürüttü. Bu görevi sırasında CHP'nin tek parti iktidarı yerleşti, parti ile devletin özdeşleşmesinin temelleri güçlendi.
1927'de Fransa'daki sosyalistler tarafından düzenlenen Radikal-Sosyalist Antant’ının Karlsruhe'de düzenlenen ikinci kongresine gözlemci olarak CHF'nin genel sekreteri (Kâtib-i Umumi) sıfatıyla katıldı. Aynı yıl, Sovyet Devrimi'nin Moskova'daki onuncu yıl kutlamalarına Türkiye Cumhuriyeti'ni temsilen katıldı.
26 Eylül 1934 tarihinde İstanbul Radyosu'ndaki Dil Bayramı konferansı sırasında kullandığı "Büyük önderimiz ata türk" ifadesi çok iddialı bulunsa da Mustafa Kemal tarafından çok beğenildi ve 24 Kasım 1934 tarihinde Mustafa Kemal'e soyadı olarak verildi.
1935-1938 yılları arasında Millî Eğitim Bakanlığı yaptı. Cumhuriyet Halk Partisi'nin 1935 yılında gerçekleşen 4. Kurultayında, devlet eliyle başlatılan planlı endüstrileşme hareketine koşut olarak, planlı köyleri kalkındırma hareketinin başlatılması kararlaştırılmıştı. Bakanlığı sırasında bu hareket doğrultusunda köyler için bir eğitim sistemi geliştirdi; eğitmen uygulamasına geçildi ve daha sonra köy enstitülerine dönüştürülecek olan köy öğretmen okulları kuruldu. İsmet İnönü'nün Cumhurbaşkanı seçilmesinden 1,5 ay sonra, yeni kurulan Celâl Bayar kabinesinde yine Millî Eğitim Bakanı olmasına rağmen sağlık nedenlerinden dolayı bakanlıktan ayrıldı. 1940 yılında Köy Enstitüleri Kanunu'nun çıkartılmasında öncülük etti.
1940-1941 yılları arasında Millî Savunma Bakanlığı yaptı. 1942 yılında atandığı Berlin Büyükelçiliğinde 1944 yılına kadar kaldı. Bu son görevi sırasında, Türkiye'nin tarafsızlık siyasetini uygulamak için çaba gösterdi.
Hayat çizgisi
Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.
-
1887
Doğum ve Erken Yıllar
1887 yılında dünyaya geldi.
Eğitim tek kaynak -
1907
1907 yılında Harp Okulunu bitirdi.
Eğitim tek kaynak -
1910
1910 yılında da Harp Akademisinden kurmay yüzbaşı olarak çıktı.
Önemli eserler tek kaynak -
1920
İşgalden (16 Mart 1920) hemen sonra İsmet Bey'le birlikte Anadolu'ya geçti.
Önemli eserler tek kaynak -
1921
Mart 1921 tarihinde Mehmet Nuri Bey'le birlikte Almanya'ya silah alımına yollandı.
Önemli eserler tek kaynak -
1923
1923 yılında Ankara'ya döndü, kurmay albayken ordudan ayrıldı.
Önemli eserler tek kaynak -
1925
1925-1931 yılları arasında Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) genel sekreterliği görevini yürüttü.
Önemli eserler tek kaynak -
1927
1927'de Fransa'daki sosyalistler tarafından düzenlenen Radikal-Sosyalist Antant’ının Karlsruhe'de düzenlenen ikinci kongresine gözlemci olarak CHF'nin genel sekreteri (Kâtib-i Umumi) sıfatıyla katıldı.
Önemli eserler tek kaynak -
1934
26 Eylül 1934 tarihinde İstanbul Radyosu'ndaki Dil Bayramı konferansı sırasında kullandığı "Büyük önderimiz ata türk" ifadesi çok iddialı bulunsa da Mustafa Kemal tarafından çok beğenildi ve 24 Kasım 1934 tarihinde Mustafa Kemal'e soyadı olarak verildi.
Önemli eserler tek kaynak -
1935
1935-1938 yılları arasında Millî Eğitim Bakanlığı yaptı.
Eğitim tek kaynak -
1940
1940 yılında Köy Enstitüleri Kanunu'nun çıkartılmasında öncülük etti.
Önemli eserler tek kaynak -
1942
1942 yılında atandığı Berlin Büyükelçiliğinde 1944 yılına kadar kaldı.
Önemli eserler tek kaynak -
1947
1947'ye değin Kocaeli (II.
Önemli eserler tek kaynak
Bağlantı atlası
Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.
-
Saffet Arıkan hayat hikâyesinde anıyor Celâl Bayar
“İsmet İnönü'nün Cumhurbaşkanı seçilmesinden 1,5 ay sonra, yeni kurulan Celâl Bayar kabinesinde yine Millî Eğitim Bakanı olmasına rağmen sağlık nedenlerinden dolayı bakanlıktan ayrı...”
-
Saffet Arıkan kendi hikâyesinde anılıyor Oğuz Kalelioğlu
“Daha sonra 2006 yılında dönemin Doğru Yol Partisi Genel Başkanı Mehmet Ağar'ın daveti üzerine DYP'de Basın ve Propaganda Başkan Yardımcısı olmuş, ve dönemin DYP Genel Başkan Yardım...”
Kaynaklar
-
K·01Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesiVikipedi - Saffet Arıkantr.wikipedia.org · erişim 28.09.2026
NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.
Kaynağa git ↗ -
K·02Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıAtatürk Ansiklopedisi: Saffet Arıkan (1887-1947)ataturkansiklopedisi.gov.tr · erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·03Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıZafer Toprak (Ekim 2002). "Radikal Sosyalist 'Enternasyonal' ve Cumhuriyet Halk Fırkası 1927 Kongresi". Zafer Toprak, 106. Toplumsal Tarih. ss. 42-49. 17 Temmuz 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi17 Temmuz 2023.tarihvakfi.org.tr · erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·04Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıErgüder, Jülide (1978). 1927 Komünist Tevkifatı: İstanbul Ağır Ceza Mahkemesindeki Duruşma. Birikim Yayınları. s. 11.erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
-
K·05Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı"Saffet Beyin konferansı". Hakimiyet-i Milliye Gazetesi. 27 Eylül 1934. s. 1. 26 Haziran 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Haziran 2023.dzp35pmd4yqn4.cloudfront.net · erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·06Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıArıkan, Baha (25 Kasım 1949). "Atatürk soyadı ve Arıkan". Ulus Gazetesi. s. 2. 26 Haziran 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Haziran 2023.dzp35pmd4yqn4.cloudfront.net · erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·07Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıAysal, Necdet (Mayıs-Kasım 2005). "Anadolu'da Aydınlanma Hareketinin Doğuşu: Köy Enstitüleri" (PDF). Ankara Üniversitesi Türk İnkılap Tarihi Enstitüsü Atatürk Yolu Dergisi. 28 Şubat 2013 tarihinde kaynağından (PDF) arşiv...arşiv · dergiler.ankara.edu.tr · erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·08Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıKöy Enstitüleri 1 Ekim 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., meb.gov.tr.meb.gov.tr · erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗
Bilerek dışarıda bırakılanlar
Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.
Vikipedi’den uyarlanmıştır
Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Saffet Arıkan” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.
Ne değişti?
-
Kaynak yeniden tarandı
Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.
-
Profil oluşturuldu
8 kaynak ve 13 olayla ilk kayıt.
Düzeltme masası
Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.
- Ne yanlış?
- Doğrusu
- Kaynak
Önerin masada.
Editör ilk yanıtı en geç 5 iş günü içinde verecek. Kabul edilirse “Ne değişti?” günlüğünde görünecek.