Kısaca kimdir?
Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.
Osman Cemal Kaygılı (4 Ekim 1890, İstanbul - 9 Ocak 1945, İstanbul), Türk yazardır.
Roman, hikâye, oyun, sözlük ve araştırma-inceleme türlerinde eserler yazmıştır. Yaşadığı dönemde edebiyat dünyasının dışında kalmış Kumkapı, Kasımpaşa, Samatya, Hasköy gibi semtleri; bu semtlerdeki sosyal hayatı; çingeneler, tulumbacılar, hovardalar, akşamcılar, külhanbeyleri gibi tipleri; meyhâneler, kahvehâneler, gazinolar gibi eğlence yerlerini, eserlerine malzeme olarak seçmiştir.Ahmet Mithat’la başlayan Hüseyin Rahmi ve Ahmet Rasim’le süren geleneğin son halkası olarak değerlendirilir. 1932’de tefrika edilen "Argo Lügatı" adlı eseri, Türkçe’nin ilk argo sözlüklerindendir.
Sanat anlayışı
—Sanat anlayışı
Osman Cemal roman, hikâye, folklorik araştırma-inceleme, oyun, sözlük türlerinde eserler vermiştir. En tanınmış eseri 1935 yılında haber gazetesinde tefrika edilmeye başlayan ve 1939'da yayımlanan Çingeneler adlı romanıdır. Yazarın Topçular'daki evinin çevresinde oturan harmancı çingenelerle Sulukule ve Ayvansaray‟daki çalgıcı ve oyuncu çingenelerin hayatlarını detaylı biçimde anlatan bu eser 1942 yılında düzenlenen CHP roman yarışmasında dereceye girmiştir.
Eserlerinde yerli konuları gözleme dayanarak işlemiş, kenar mahallelerde yaşayan özellikle fakir erkek tiplerin eğlence anlayışını da ortaya koymuştur. Eserlerini gözlemci gerçekçilik çizgisinde mizahi yönü ağır basan bir üslupla kaleme alan Osman Cemal, kişileri konuşturmadaki yeteneği ile dikkat çeker. Eserlerine aldığı kişilerin Türk edebiyatında kalıplaştırılmış kişiler olmaması, bu kişilerin ilk defa onun eserleriyle edebiyatımıza giriyor olması onu farklı kılan bir özelliğidir. Hüseyin Rahmi ile halktan kimselerin hikâyeleri Türk edebiyata girmişse de, Osman Cemal'de anlatıcı da halk ağzıyla ve ince bir mizahla konuşmaya başlamıştır.
Osman Cemal Kaygılı · diğer bölümler
Hayat çizgisi
Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.
-
1890
Doğum ve Erken Yıllar
1890 yılında dünyaya geldi.
Eğitim tek kaynak -
1912
1912’de Tepebaşı Tiyatrosu’nda bir gösteride taşkınlık yapmasından ve Mahmut Şevket Paşa suikastına adının karışmasından sonra birçok muhalif aydınla birlikte Sinop'a sürgün edildi.
Önemli eserler tek kaynak -
1918
Hastalığı nedeniyle emekliye ayrıldı (1918).
Önemli eserler tek kaynak -
1920
1920 yılından itibaren devrin gazete ve dergilerinde yazılar yayımlamaya başladı.
İlk üretimler tek kaynak -
1921
1921’de Güleryüz dergisinde O.C.
Önemli eserler tek kaynak -
1922
1922 yılında Aydede dergisinde yazmaya başladı.
İlk üretimler tek kaynak -
1923
1923’te de ilk hikâye kitabı Altın Babası yayımlandı.
İlk üretimler tek kaynak -
1926
1926 yılında Leman Hanım’la evlenen yazarın bir oğlu oldu.
Önemli eserler tek kaynak -
1928
1928’den itibaren gazetelerde daha çok fıkra yazarı olarak tanındı.
Önemli eserler tek kaynak -
1931
1931’d Yeni Gün gazetesinde İstanbul’un Köşe Bucağı başlığıyla gezi yazıları yayımladı.
Önemli eserler tek kaynak -
1932
1932’de tefrika edilen "Argo Lügatı" adlı eseri, Türkçe’nin ilk argo sözlüklerindendir.
İlk üretimler tek kaynak -
1934
Oğlunun ardından annesini, 1934’te eşi Leman Hanım’ı kaybetti.
Önemli eserler tek kaynak -
1935
1935’te ikinci eşi Sabriye Hanım ile evlendi.
Önemli eserler tek kaynak -
1942
Yazarın Topçular'daki evinin çevresinde oturan harmancı çingenelerle Sulukule ve Ayvansaray‟daki çalgıcı ve oyuncu çingenelerin hayatlarını detaylı biçimde anlatan bu eser 1942 yılında düzenlenen CHP roman yarışmasında dereceye girmiştir.
Önemli eserler tek kaynak -
1945
Midesinde kanser, ciğerlerinde verem tespit edilen yazar 9 Ocak 1945'te hayatını kaybetti.
Miras tek kaynak
Kaynaklar
-
K·01Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesiVikipedi - Osman Cemal Kaygılıtr.wikipedia.org · erişim 29.09.2026
NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.
Kaynağa git ↗ -
K·02Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıMangır, Mediha (Güz 2011). "Osman Cemal Kaygılı- Hayatı, Edebi Kişiliği ve Eserleri" (PDF). Turkish Studies - International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic. 6/4. 4 Mart 2016 tari...arşiv · turkishstudies.net · erişim 29.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·03Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıÇelik, Behçet (1999). "Osman Cemal Kaygılı "Dustursuz Abdest Bozan" Yazar". Unutulmuş Yazarlar Sitesi. 19 Kasım 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Kasım 2015.oocities.org · erişim 29.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗
Bilerek dışarıda bırakılanlar
Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.
Vikipedi’den uyarlanmıştır
Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Osman Cemal Kaygılı” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.
Ne değişti?
-
Kaynak yeniden tarandı
Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.
-
Profil oluşturuldu
3 kaynak ve 15 olayla ilk kayıt.
Düzeltme masası
Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.
- Ne yanlış?
- Doğrusu
- Kaynak
Önerin masada.
Editör ilk yanıtı en geç 5 iş günü içinde verecek. Kabul edilirse “Ne değişti?” günlüğünde görünecek.