biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Kültür & Sanat
  3. Nüzhet Gökdoğan
Gökbilimci ve akademisyen · 1910–2003

Nüzhet Gökdoğan

Hatice Nüzhet Gökdoğan (14 Ağustos 1910, İstanbul - 24 Nisan 2003), Türk gökbilimci ve akademisyen.

Hayat çizgisi 6 kaynak Düzeltme öner
Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
Kayıt yok1972–2003
191019602003
Eğitim Önemli eserler Miras Öğretmenlik Önemli eserler Eğitim Önemli eserler
01

Kısaca kimdir?

Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.

Hatice Nüzhet Gökdoğan (14 Ağustos 1910, İstanbul - 24 Nisan 2003), Türk gökbilimci ve akademisyen.

Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk bilim kadınlarındandır. "Türkiye'nin ilk kadın gökbilimcisi ve ilk kadın dekanı" olarak bilinir. İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi kayıtlarındaki bir numaralı doktora tezinin sahibi ve Fakülte'deki Astronomi Kürsüsü'nde görev yapan ilk Türk doçenttir 1954-1956 ve 1978-1980 yılları arasında İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi dekanlığı yapmıştır.

Bayındırlık Bakanlarından siyasetçi Ali Mukbil Gökdoğan'ın eşi, Cumhuriyet tarihinin ilk kadın keman profesörü Gönül Gökdoğan'ın annesidir.

02

Hayat çizgisi

Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.

  1. 1910

    Doğum ve Erken Yıllar

    1910 yılında dünyaya geldi.

    Eğitim tek kaynak
  2. 1928

    Babası Atatürk’ün silah arkadaşlarından tümgeneral Mehmet Zihni Toydemir, annesi Nebihe Hanım'dır Yatılı olarak okuduğu Erenköy Kız Lisesi’nden 1928 yılında mezun olduktan sonra devlet bursu kazanarak matematik-fizik lisansı yapmak üzere Fransa’ya gönderildi.

    Eğitim tek kaynak
  3. 1932

    1932’de Lyon Üniversitesi’nde matematik lisansını tamamladı.

    Eğitim tek kaynak
  4. 1933

    1933 yılında Paris Üniversitesi'nde fizik öğrenimi görmeye başladı ve Paris Gözlemevi’nde staj yaptı.

    Eğitim tek kaynak
  5. 1936

    1936'da Yüksek Mühendis Mektebi'ne (İstanbul Teknik Üniversitesi) müderris muavini olarak atandı ve bu kurumun ilk kadın çalışanı oldu.

    Eğitim tek kaynak
  6. 1937

    1937'de İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi'nde doktora tezini tamamladı.

    Eğitim tek kaynak
  7. 1938

    Yüksek Mühendislik Mektebi'nde iken tanıştığı Mukbil Gökdoğan ile 1938'de evlendi.

    Önemli eserler tek kaynak
  8. 1940

    1940 yılında doçent unvanını aldı.

    Önemli eserler tek kaynak
  9. 1941

    Bu evlilikten kızı Gönül (1941) ve oğlu Ömer Can (1946) dünyaya geldi.

    Önemli eserler tek kaynak
  10. 1946

    1946 yılına kadar matematik bölümünde çalışmayı sürdürdü.

    Miras tek kaynak
  11. 1948

    Aynı yıl William Marshall Smart'ın Spherical Astronomy adlı eserini Kürevî Astronomi adıyla Türkçeye çevirdi 1948 yılında profesör unvanın aldı.

    Öğretmenlik tek kaynak
  12. 1951

    1951-1952 yıllarında Amerika Birleşik Devletleri'nin  Michigan eyaletine gitti.

    Önemli eserler tek kaynak
  13. 1954

    İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi kayıtlarındaki bir numaralı doktora tezinin sahibi ve Fakülte'deki Astronomi Kürsüsü'nde görev yapan ilk Türk doçenttir 1954-1956 ve 1978-1980 yılları arasında İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi dekanlığı yapmıştır.

    Eğitim tek kaynak
  14. 1958

    1958 yılından itibaren 22 yıl Astronomi kürsüsü başkanlığı yaptı.

    Önemli eserler tek kaynak
  15. 1971

    Aralık 1971'de Astronomi kürsüsünde Türk ve Balkan astronomların katıldığı "Keppler Sempozyumu"nu düzenledi.

    Önemli eserler tek kaynak
03

Hayat hikâyesi

01Yaşamı

1910 yılında İstanbul'da doğdu. Babası Atatürk’ün silah arkadaşlarından tümgeneral Mehmet Zihni Toydemir, annesi Nebihe Hanım'dır Yatılı olarak okuduğu Erenköy Kız Lisesi’nden 1928 yılında mezun olduktan sonra devlet bursu kazanarak matematik-fizik lisansı yapmak üzere Fransa’ya gönderildi. Lyon Kız Lisesi'nde Fransızca öğrendikten sonra Erkek Lisesi kısmına geçerek matematik ağırlıklı bir öğrenim gördü. 1932’de Lyon Üniversitesi’nde matematik lisansını tamamladı. 1933 yılında Paris Üniversitesi'nde fizik öğrenimi görmeye başladı ve Paris Gözlemevi’nde staj yaptı. Yıl sonu sınavlarının ardından yurda döndü.

İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi'nin Astronomi Enstitüsü'ne doçent olarak atandı. Fakültede görev yapan ilk Türk doçent oldu. Üniversite bahçesine gözlemevi kurulması çalışmalarına katıldı. 1936'da Yüksek Mühendis Mektebi'ne (İstanbul Teknik Üniversitesi) müderris muavini olarak atandı ve bu kurumun ilk kadın çalışanı oldu. 1946 yılına kadar matematik bölümünde çalışmayı sürdürdü.

1937'de İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi'nde doktora tezini tamamladı. Bu tez, fakülte kayıtlarında "bir" numaralı tez olarak kayıtlıdır. Yüksek Mühendislik Mektebi'nde iken tanıştığı Mukbil Gökdoğan ile 1938'de evlendi. Bu evlilikten kızı Gönül (1941) ve oğlu Ömer Can (1946) dünyaya geldi.

1940 yılında doçent unvanını aldı. Aynı yıl William Marshall Smart'ın Spherical Astronomy adlı eserini Kürevî Astronomi adıyla Türkçeye çevirdi 1948 yılında profesör unvanın aldı.

Türk Matematik Derneği’nin (1948), Türk Üniversiteli Kadınlar Derneği’nin (1949) kurucuları arasında yer aldı. Çeşitli dönemlerde (1954-1956, 1966-1968 ve 1968-1970 tarihleri arasında) Türk Kadınlar Derneği'ne başkanlığını etti. 1954 yılında birkaç astronom ile birlikte kurduğu Türk Astronomi Derneğinin başkanlığını 20 yıl boyunca sürdürdü.

1951-1952 yıllarında Amerika Birleşik Devletleri'nin  Michigan eyaletine gitti. Ann Arbos ve McMath­Hulbert gözlemevlerinde ve Wilson Dağ Gözlemevi ile Palomar Dağı Gözlemevi’nin merkezinin bulunduğu Pasedena'da çalıştı.

23 Haziran 1954'te İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi dekanlığına seçildi. Türkiye’nin ilk kadın dekan olarak iki yıl bu görevi sürdürdü.

1958 yılından itibaren 22 yıl Astronomi kürsüsü başkanlığı yaptı. Başkanlığı süresince Fransa'da Meudon ve Nice, İsviçre’de Basel, İtalya’da Asiago Rasathaneleri ile ortak araştırma programları geliştirdi. Aralık 1971'de Astronomi kürsüsünde Türk ve Balkan astronomların katıldığı "Keppler Sempozyumu"nu düzenledi.

1978'de ikinci kez dekan seçildi. Eylül ayında Silivri'de II. Ulusal Astronomi Kongresi'ni düzenledi. Bu kongre, 1997'de kurulan Ulusal Gözlemevi fikrinin gündeme geldiği ve tartışılmaya başlandığı çok önemli bir toplantı oldu. Gökdoğan, TÜBİTAK Ulusal Gözlemevi'nin kurulmasında ilk adımların atılışında rol oynadı.

1980'de dekanlık ve bölüm başkanlığı görevlerini sürdürmekte iken emekli oldu. Akademik yaşamı boyunca 6 ders kitabı çevirdi; 3 ders kitabı yazdı; 13 bilimsel makalesi yayınlandı.

24 Nisan 2003 tarihinde kalp yetmezliği nedeniyle hayatını kaybetti. Cenazesi, Zincirlikuyu Mezarlığı'nda defnedildi.

04

Kaynaklar

6kaynak kaydı
5farklı yayıncı
1ansiklopedi maddesi
15zaman çizelgesi olayı
  1. K·01
    Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesi
    Vikipedi - Nüzhet Gökdoğan
    tr.wikipedia.org · erişim 26.09.2026

    NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.

    Kaynağa git ↗
  2. K·02
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Bilimtarihi.org sitesi, Erişim tarihi:10.02.2012" (PDF). 6 Haziran 2013 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Şubat 2012.
    arşiv · www.bilimtarihi.org · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  3. K·03
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Matematik Dünyası Dergisi, 2003-yaz sayısı" (PDF). 20 Temmuz 2011 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Şubat 2012.
    arşiv · www.matematikdunyasi.org · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  4. K·04
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi Astronomi ve Uzay Bilimleri Bölümü web sitesi Doktora tezleri sayfası, Erişim tarihi:10.02.2012". 17 Ekim 2003 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Şubat 2012.
    istanbul.edu.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  5. K·05
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Unat, Yavuz. "Atatürk'ün Kızları'ndan  Türkiye Cumhuriyeti'nin İlk Kadın Astronomu, İlk Kadın Dekanı ve İlk Kadın Senatörü  Nüzhet Toydemir Gökdoğan" (PDF). Bilimtarihi.org sitesi. 6 Haziran 2013 tarihinde kaynağından (P...
    arşiv · www.bilimtarihi.org · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  6. K·06
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Türkiye’nin llk Kadın Dekanı Yaşamını Yitirdi, Hürriyet Gazetesi, 26.04.2003[ölü/kırık bağlantı]
    webarsiv.hurriyet.com.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Nüzhet Gökdoğan” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

05

Ne değişti?

  1. Kaynak yeniden tarandı

    Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.

  2. Profil oluşturuldu

    6 kaynak ve 15 olayla ilk kayıt.

06

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
07

Buradan nereye?

aynı alan · kültür & sanat

Muzaffer Aksoy

Hekim · 1915–2001

aynı alan · kültür & sanat

Fahri Domaniç

Kültür & Sanat · 1915–2007

aynı alan · kültür & sanat

Fatma Yazıcı

Kültür & Sanat · d. 1973

Kültür & Sanat alanındaki tüm profiller →