Kısaca kimdir?
Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.
Ali Nijat Sirel (1898, Amasya - 18 Haziran 1959, İstanbul), Türk heykeltıraştır.
Cumhuriyet öncesinde Sanayi-i Nefise Mektebi'nde yetişen ve Türk heykelciliğinin öncüleri arasında yer alan sanatçılardandır. Cumhuriyet döneminin ilk anıt heykellerini yapan heykeltıraşlardan birisidir. Bursa, İzmit ve Çanakkale'de yaptığı Atatürk anıtlarıyla anılmaktadır.
Gündemde
Başlıklar yayın kuruluşlarının RSS akışlarından ve konu sayfalarından otomatik eşlenir; sayfa açıkken kendiliğinden yenilenir. Haberin tamamı kaynağındadır.
Hayat çizgisi
Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.
-
1898
Ali Nijat Sirel (1898, Amasya - 18 Haziran 1959, İstanbul), Türk heykeltıraştır.
Önemli eserler tek kaynak -
1915
1915 yılında heykel eğitimi için Almanya'ya gönderildi.
Eğitim tek kaynak -
1922
Kısa süre bağımsız çalıştıktan sonra 1922'de yurda döndü ve İzmir Lisesi'nde resim öğretmenliğine başladı.
İlk üretimler tek kaynak -
1927
1927 yılında Güzel Sanatlar Akademisi'ne atandı.
Önemli eserler tek kaynak -
1932
1932'de okul müdürü Burhan Toprak ile ters düşmesi nedeniyle okuldan ayrıldı.
Eğitim tek kaynak -
1937
1937 yılında da okula tekrar döndü.
Eğitim tek kaynak -
1952
1952 yılında Akademi müdürlüğüne atandı.
Önemli eserler tek kaynak -
1959
1959 yılında İstanbul'da kalp krizinden ölünceye dek bu görevini sürdürdü.
Önemli eserler tek kaynak -
1972
"Çanakkale Atatürk Anıtı" (1972- 1973), Mahir Tomruk'la beraber yaptığı "Bursa Atlı Atatürk Anıtı", 1944'te Hakkı Atamulu ile birlikte yaptığı "Malatya Atatürk Anıtı" ve Hakkı Atamulu ile yaptığı "Malatya İnönü anıtı" sanatçının anıt yapıtları arasında olan heykellerindendir.
Önemli eserler tek kaynak
Hayat hikâyesi
01Yaşamı
İbrahim Şazi Bey ve Yennevveva'nın çocukları olarak Amasya'da doğdu. Kardeşi ressam Harika (Sirel) Lifij'dir.
İstanbul Sultanisi'ni bitirdi. 1915 yılında heykel eğitimi için Almanya'ya gönderildi. Münih Güzel Sanatlar Akademisi'nde eğitim gördü. Profesör Hermann Kahhn atölyesinde çalıştı. Kısa süre bağımsız çalıştıktan sonra 1922'de yurda döndü ve İzmir Lisesi'nde resim öğretmenliğine başladı. Daha sonra İstanbul'da Vefa Lisesi ve Gaziosmanpaşa okullarında da öğretmenlik yaptı.
1927 yılında Güzel Sanatlar Akademisi'ne atandı. 1932'de okul müdürü Burhan Toprak ile ters düşmesi nedeniyle okuldan ayrıldı. 1937 yılında da okula tekrar döndü. Akademide Mahir Tomruk'un öğrencisi oldu. 1952 yılında Akademi müdürlüğüne atandı. 1959 yılında İstanbul'da kalp krizinden ölünceye dek bu görevini sürdürdü.
02Eserleri
Sanatçı, ünlü isimleri yaptığı büstlerle ölümsüzleştirmiştir. Bronzdan "Şair Abdülhak Hamit başı", alçıdan "Mithat Paşa büstü", alçıdan "Kadın başı", alçıdan "Şair Ahmet Haşim maskı", alçıdan "Ressam Avni Lifij başı", İstanbul Resim ve Heykel Müzesi'nde bulunan eserlerindendir. Büstünü yaptığı kişiler arasında ressam Avni Lifij, Sanayi-i Nefise Mektebi'nin müdürlerinden Cemil Cem Bey, dostu heykeltıraş Nermin Farukî de vardır.
Nü çalışmalar yapmanın hayli sıkıntılı olduğu bir dönemde Nermin Farukî ile birlikte yaptığı çıplak kadın heykeli, İstanbul Resim ve Heykel Müzesi'ndedir.
Gazi Mustafa Kemal'i kimi zaman üniformasıyla, kimi zaman da sivil kıyafetler içerisinde veren anıt heykeller yapmıştır. "Çanakkale Atatürk Anıtı" (1972- 1973), Mahir Tomruk'la beraber yaptığı "Bursa Atlı Atatürk Anıtı", 1944'te Hakkı Atamulu ile birlikte yaptığı "Malatya Atatürk Anıtı" ve Hakkı Atamulu ile yaptığı "Malatya İnönü anıtı" sanatçının anıt yapıtları arasında olan heykellerindendir.
Bağlantı atlası
Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.
-
Nijat Sirel hayat hikâyesinde anıyor Hakkı Atamulu
“"Çanakkale Atatürk Anıtı" (1972- 1973), Mahir Tomruk'la beraber yaptığı "Bursa Atlı Atatürk Anıtı", 1944'te Hakkı Atamulu ile birlikte yaptığı "Malatya Atatürk Anıtı" ve Hakkı Atam...”
-
Nijat Sirel hayat hikâyesinde anıyor Nermin Farukî
“Büstünü yaptığı kişiler arasında ressam Avni Lifij, Sanayi-i Nefise Mektebi'nin müdürlerinden Cemil Cem Bey, dostu heykeltıraş Nermin Farukî de vardır.”
Kaynaklar
-
K·01Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesiVikipedi - Nijat Sireltr.wikipedia.org · erişim 28.09.2026
NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.
Kaynağa git ↗ -
K·02Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıUzun Aydın, Derya. "Cumhuriyet Dönemine Işık Tutan İki Heykeltıraş; Mahir Tomruk ve Ali Nijat Sirel" (PDF). istjss.org. İstanbul Sosyal Bilimler Dergisi, 2013, Bahar. 22 Ekim 2017 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi....arşiv · www.istjss.org · erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·03Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı"Sanatçı Biyografileri". sanalmuze.org. sanalmuze.org sitesi. 1 Mayıs 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Ekim 2017.arşiv · www.sanalmuze.org · erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·04Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıÇetin, Nuray. "Hakkı Atamulu Heykelleri ve Bu Bağlamda Uygulamalar". acikbilim.yok.gov.tr. Gazi Üniversitesi Güzel Sanatlar Enstitüsü yüksek lisans tezi, Temmuz 2015. 24 Şubat 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişi...acikbilim.yok.gov.tr · erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗
Bilerek dışarıda bırakılanlar
Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.
Vikipedi’den uyarlanmıştır
Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Nijat Sirel” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.
Ne değişti?
-
Kaynak yeniden tarandı
Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.
-
Profil oluşturuldu
4 kaynak ve 9 olayla ilk kayıt.
Düzeltme masası
Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.
- Ne yanlış?
- Doğrusu
- Kaynak
Önerin masada.
Editör ilk yanıtı en geç 5 iş günü içinde verecek. Kabul edilirse “Ne değişti?” günlüğünde görünecek.