biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Sinema & TV
  3. Natuk Baytan
Yönetmen, senarist ve Oyuncu · 1925–1986

Natuk Baytan 1961-1975: Yönetmenlik, senaristlik ve başarı

Natuk Baytan, Türk sinemasının en üretken ve teknik açıdan en yenilikçi yönetmen, senarist ve oyuncularından biridir. Yeşilçam'da hareketli kamera kullanımını yaygınlaştırarak 'Şaryo Natuk' lakabını alan sanatçı, Cüneyt Arkın ile çektiği tarihi aksiyon filmler...

Hayat çizgisi 11 kaynak Düzeltme öner
Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
Kayıt yok1977–1986
192519601986
Eğitim Önemli eserler İlk üretimler Önemli eserler İlk üretimler Önemli eserler İlk üretimler Önemli eserler
01

Kısaca kimdir?

Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.

Natuk Baytan (5 Temmuz 1925 – 5 Aralık 1986) Türk yönetmen, senarist ve oyuncu. 1960'ların başlarında çeşitli siyah-beyaz filmlerde roller aldı. Memurluk kariyerini bırakarak sinemaya yönelen Baytan, senaryolar yazmaya başladı. Bir yapım şirketi kurarak kendi filmini çekmeye karar verdi. 1961 yılında senaryosunu yazdığı ve yönetmenliğini üstlendiği Karanlıkta Yaşayanlar adlı ilk filmini çekti. 1960'ların devamında Baytan farklı türlerde yapımlar yönetti.

Kariyerinin ilk yıllarında dram ve polisiye türünde filmlerle çalıştı; 1965 yapımı Sahildeki Ceset adlı gerilim filmi ile 2. İzmir Film Şenliği'nde En İyi Senaryo ödülünü kazandı. 1967 yılından sonra çektiği filmlerle Baytan, Türk sinemasında fantastik ve tarihi karakterleri içeren yapımlara imza attı. Hacı Murat (1967), Gök Bayrak (1968), Battal Gazi'nin İntikamı (1972) ve Kara Murat Fatih'in Fedaisi (1972) gibi karakterleri sinemaya taşıyan yönetmenlerden biri oldu. 1970'li yılların ilk yarısında yönettiği ve senaryosunu yazdığı filmlerle ödüller aldı. 1976 yılından itibaren Kemal Sunal ile iş birliği yaparak komedi filmleri çekti. 70'li yılların ikinci yarısında çektiği Sahte Kabadayı, Sakar Şakir, Avanak Apdi ve Korkusuz Korkak gibi komedi filmleri vizyona girdi.

1980'li yılların ilk yarısında da Kemal Sunal ile birlikte komedi filmlerinde çalıştı. Ayrıca 70'li yılların sonunda arabesk sanatçısı Ferdi Tayfur ile birlikte müzikal ve melodram öğelerini harmanlayan filmler yönetti. Son olarak 1986 yılında Duvardaki Kan adlı televizyon dizisinin yönetmenliğini yaptı. 5 Aralık 1986 tarihinde hayatını kaybetti.

02

1961-1975: Yönetmenlik, senaristlik ve başarı

—1961-1975: Yönetmenlik, senaristlik ve başarı

Natuk Baytan, 1961 yılında senaryosunu yazdığı ve yönetmenliğini üstlendiği ilk filmi Karanlıkta Yaşayanlar''ı çekti. Kenan Pars, Hulusi Kentmen, Orhon Murat Arıburnu ve Aysel Tanju gibi oyuncuların yer aldığı bu filmle profesyonel yönetmenlik kariyeri başlamış oldu. 1960'ların devamında Baytan, Çiğdem (1962) ve Aşkların En Güzeli (1964) gibi farklı türlerde yapımları yönetti. Kariyerinin ilk yıllarında dram ve polisiye türünde filmlere odaklandı; 1965 yapımı Sahildeki Ceset adlı gerilim filmi ile 2. İzmir Film Şenliği'nde En İyi Senaryo ödülünü kazandı. Yine aynı dönemde Affedilmeyen Günah (1966) gibi melodram türünde filmler de çekti. Yine aynı dönemde çektiği Affedilmeyen Günah (1966) gibi filmlerle izleyiciyi gözyaşına boğan yoğun melodramlar da ortaya koydu. Baytan, sinema çekimlerinde hareketliliği tercih etti. Bu amaçla 24 metrelik raylardan oluşan bir şaryo düzeneği kurarak kamerayı hareketli kullanmaya başladı. Yeşilçam'da bu tekniği geliştirmesi nedeniyle sektörde "Şaryo Natuk" lakabıyla anıldı. Kısıtlı imkânlara rağmen kamera teknikleri ve planlamaya önem verdi. İlk yönetmenlik yıllarında ödüller kazanmasına rağmen maddi zorluklarla karşılaştı. 1965'te ödüller kazanmasının ardından, iki yıl boyunca Fatih'teki evinden Yeşilçam'daki film stüdyolarına yaya olarak gidip gelmek durumunda kaldı.

Baytan'ın kariyerinde 1967 yılı bir üretim yoğunluğunun yaşandığı dönem oldu. O yıl arka arkaya dört film çekti: İki fantezi-komedi (Fantoma İstanbul'da Buluşalım ve Şaşkın Hafiye Killing'e Karşı), ayrıca iki tarihi kostümlü macera filmi (Şeyh Şamil ile Hacı Murat). Bu filmlerle Baytan, Türk sinemasında fantastik ve tarihi karakterleri içeren yapımlara imza atan yönetmenlerden biri olarak tanınmaya başladı. Hacı Murat, Kara Murat ve Fantoma gibi karakterleri Yeşilçam'a kazandıran yönetmenlerden biri oldu. Özellikle Hacı Murat filmi, başrol Cüneyt Arkın ile yaptığı ilk büyük işbirliklerinden biriydi. 1968-1970 yılları arasında Baytan ardı ardına aksiyon ve avantür filmler çekti. Horasan'dan Gelen Bahadır ve Gök Bayrak gibi milli mücadele temalı yapımları tamamladı; Hacı Murat Geliyor, Kırmızı Fener Sokağı gibi filmlere imza attı. 1969'da Namluda Beş Kurşun ve Ömür Boyu gibi polisiye/macera filmleri yönetti. 1970'lerin başına gelindiğinde Baytan, tarihi kahramanlık filmlerini yöneten isimlerden biri haline geldi. Cüneyt Arkın'ın başrolünde oynadığı Kara Murat serisinin pek çok filmini Baytan yönetti. Kara Murat Fatih'in Fedaisi (1972) ve devam filmleri gösterime girdi. Yine Cüneyt Arkın'lı Battal Gazi serisinin 1970'lerde çekilen bazı filmleri Baytan'ın yönetiminde gerçekleşti. Yine Cüneyt Arkın'lı Battal Gazi serisinin 1970'lerde çekilen bazı filmleri Baytan'ın yönetiminde gerçekleşti.

Bu filmler, düşük bütçelerine rağmen bol aksiyonlu sahneler içeriyordu. Dönemin yapımcısı Türker İnanoğlu, Natuk Baytan'ı aksiyon ve tarihî film yönetmeni olarak değerlendirmiş; birlikte 8 Kara Murat filmi yaptıklarını ve Baytan'ın bu alanda önemli bir isim olduğunu belirtmiştir. Baytan, 1975 yılında kariyerinin önemli bir ödülünü aldı. Cüneyt Arkın'ın rol aldığı Babacan filmiyle İstanbul Uluslararası 1. Film ve Müzik Festivali'nde En İyi Yönetmen ödülüne layık görüldü. 1970'lerin ortalarına gelindiğinde Baytan, tarihi ve polisiye macera filmleri çekmeye devam ederken, farklı türlere de yönelmeye başladı. 1975'te çektiği Soysuzlar gibi filmlerle suç-gerilim türünde denemeler yaptı; ayrıca aynı yıl Üç Kağıtçılar adıyla bilinen bir komedi-macera filmi çekti.

Natuk Baytan · diğer bölümler

← Natuk Baytan profilinin tamamı

03

Hayat çizgisi

Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.

  1. 1925

    Doğum ve Erken Yıllar

    1925 yılında dünyaya geldi.

    Eğitim tek kaynak
  2. 1959

    1959 yılında Nedret Baytan ile evlenen yönetmenin, bu evlilikten Müjde Muzaffer adında bir kızı ve Benciley Kadri adında bir oğlu oldu.

    Önemli eserler tek kaynak
  3. 1960

    1960'ların başlarında çeşitli siyah-beyaz filmlerde roller aldı.

    Önemli eserler tek kaynak
  4. 1961

    1961 yılında senaryosunu yazdığı ve yönetmenliğini üstlendiği Karanlıkta Yaşayanlar adlı ilk filmini çekti.

    İlk üretimler tek kaynak
  5. 1964

    Bu dönemde Halk Çocuğu (1964), Yasak Sokaklar (1965) ve Silahların Sesi (1965) gibi filmlerde oynadı.

    Önemli eserler tek kaynak
  6. 1965

    Kariyerinin ilk yıllarında dram ve polisiye türünde filmlerle çalıştı; 1965 yapımı Sahildeki Ceset adlı gerilim filmi ile 2.

    İlk üretimler tek kaynak
  7. 1966

    Yine aynı dönemde Affedilmeyen Günah (1966) gibi melodram türünde filmler de çekti.

    Önemli eserler tek kaynak
  8. 1967

    1967 yılından sonra çektiği filmlerle Baytan, Türk sinemasında fantastik ve tarihi karakterleri içeren yapımlara imza attı.

    Önemli eserler tek kaynak
  9. 1968

    1968-1970 yılları arasında Baytan ardı ardına aksiyon ve avantür filmler çekti.

    Önemli eserler tek kaynak
  10. 1969

    1969'da Namluda Beş Kurşun ve Ömür Boyu gibi polisiye/macera filmleri yönetti.

    Önemli eserler tek kaynak
  11. 1970

    1970'li yılların ilk yarısında yönettiği ve senaryosunu yazdığı filmlerle ödüller aldı.

    İlk üretimler tek kaynak
  12. 1972

    Kara Murat Fatih'in Fedaisi (1972) ve devam filmleri gösterime girdi.

    Önemli eserler tek kaynak
  13. 1973

    Çaresizler (1973) filminde mafya babalarından birini, Sahte Kabadayı'da yine bir mafya babasını canlandırdı.

    Önemli eserler tek kaynak
  14. 1975

    Baytan, 1975 yılında kariyerinin önemli bir ödülünü aldı.

    Önemli eserler tek kaynak
  15. 1976

    1976 yılından itibaren Kemal Sunal ile iş birliği yaparak komedi filmleri çekti.

    Önemli eserler tek kaynak
04

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

Natuk Baytan Cüneyt Arkın Ferdi Tayfur Fikret Hakan İsmail Güneş Orhon Murat Arıburnu Sırrı Gültekin Ali Kemal Sunal
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
  • Natuk Baytan hayat hikâyesinde anıyor Cüneyt Arkın

    “Yeşilçam'da hareketli kamera kullanımını yaygınlaştırarak 'Şaryo Natuk' lakabını alan sanatçı, Cüneyt Arkın ile çektiği tarihi aksiyon filmleri ve Kemal Sunal ile imza attığı absür...”

  • Natuk Baytan hayat hikâyesinde anıyor Ferdi Tayfur

    “Ayrıca 70'li yılların sonunda arabesk sanatçısı Ferdi Tayfur ile birlikte müzikal ve melodram öğelerini harmanlayan filmler yönetti.”

  • Natuk Baytan hayat hikâyesinde anıyor Fikret Hakan

    “Başrollerinde Meral Zeren, Haluk Kurtoğlu, Fikret Hakan ve Serdar Gökhan gibi oyuncuların yer aldığı Duvardaki Kan adlı 13 bölümlük televizyon dizisi gösterime girdi.”

  • Natuk Baytan hayat hikâyesinde anıyor İsmail Güneş

    “Örneğin, yönetmenliğe Baytan'ın asistanı olarak başlayan İsmail Güneş, Baytan'ın teknik bilgi ve set yönetimi becerilerinin kendisine örnek olduğunu belirtmiştir.”

  • Natuk Baytan hayat hikâyesinde anıyor Orhon Murat Arıburnu

    “Kenan Pars, Hulusi Kentmen, Orhon Murat Arıburnu ve Aysel Tanju gibi oyuncuların yer aldığı bu filmle profesyonel yönetmenlik kariyeri başlamış oldu.”

  • Natuk Baytan hayat hikâyesinde anıyor Sırrı Gültekin

    “Dönemin yönetmenlerinden Sırrı Gültekin'in film setinde figüran olarak kamera karşısına geçti.”

  • Natuk Baytan kendi hikâyesinde anılıyor Ali Kemal Sunal

    “Bu dönemde Kartal Tibet ve Natuk Baytan gibi yönetmenlerle yoğun bir çalışma temposuna girdi.”

05

Kaynaklar

11kaynak kaydı
8farklı yayıncı
1ansiklopedi maddesi
15zaman çizelgesi olayı
  1. K·01
    Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesi
    Vikipedi - Natuk Baytan
    tr.wikipedia.org · erişim 26.09.2026

    NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.

    Kaynağa git ↗
  2. K·02
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Sinema ustası Yönetmen Natuk Baytan". Biyografi. SinemaTürk. Ekim 2006 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Temmuz 2025.
    sinematurk.com · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  3. K·03
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Natuk Baytan biyografi". Biyografi. biyografiler.com. Mayıs 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Temmuz 2025.
    biyografiler.com · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  4. K·04
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Istırap Çocugu". Film. IMDb. 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Temmuz 2025.
    imdb.com · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  5. K·05
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Vatan Fedaileri". Film. IMDb. 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Temmuz 2025.
    imdb.com · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  6. K·06
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Natuk Baytan: Türk sinemasının özgün yönetmeni". Haber. bursahayat.com.tr. 5 Mart 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ağustos 2025.
    bursahayat.com.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  7. K·07
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Karanlıkta Yaşayanlar". Film. SinemaTürk. Mayıs 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ağustos 2025.
    sinematurk.com · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  8. K·08
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Fuar Festivali ve Fiyasko". Milliyet. 23 Ağustos 1966 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Ağustos 2025.
    gazetearsivi.milliyet.com.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  9. K·09
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Affedilmeyen Günah". Film. Sinemalar.com. Eylül 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Ağustos 2025.
    sinemalar.com · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  10. K·10
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Bugün Nereye Gitmeli?". Milliyet. 22 Ocak 1968 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ağustos 2025.
    gazetearsivi.milliyet.com.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  11. K·11
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Hacı Murat - 1967". Film. cuneytarkin.com.tr. Ağustos 2006 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Ağustos 2025.
    cuneytarkin.com.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Natuk Baytan” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

06

Ne değişti?

  1. Kaynak yeniden tarandı

    Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.

  2. Profil oluşturuldu

    11 kaynak ve 15 olayla ilk kayıt.

07

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
08

Buradan nereye?

aynı alan · sinema & tv

Derya Alabora

Oyuncu ve Eğitmen · d. 1959

aynı alan · sinema & tv

Sabah Duru

Senarist, yapımcı · d. 1948

aynı alan · sinema & tv

Mahmut Tezcan

Yapımcı ve Senarist · 1931–2011

Sinema & TV alanındaki tüm profiller →