biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Kültür & Sanat
  3. Mehmet Esat Bülkat
Asker · 1862–1952

Mehmet Esat Bülkat

Mehmet Esat Bülkat veya Esad Paşa (18 Ekim 1862, Yanya - 2 Kasım 1952, İstanbul), Türk askerdir. Balkan Savaşları sırasında kendi gibi asker olan küçük kardeşi Mehmet Vehip Kaçı ile birlikte Yanya'da gösterdiği savunma ve direnişi ile tanınan Esad Paşa, yine k...

Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
Kayıt yok1919–1952
186219101952
Eğitim Önemli eserler
01

Kısaca kimdir?

Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.

Mehmet Esat Bülkat veya Esad Paşa (18 Ekim 1862, Yanya - 2 Kasım 1952, İstanbul), Türk askerdir. Balkan Savaşları sırasında kendi gibi asker olan küçük kardeşi Mehmet Vehip Kaçı ile birlikte Yanya'da gösterdiği savunma ve direnişi ile tanınan Esad Paşa, yine küçük kardeşi ile birlikte görev aldığı Çanakkale Savaşı'nda büyük başarı göstermiş; İtilaf kuvvetlerinin boğazı geçip İstanbul'a varmasını önleyen komutanlardan biri olmuştur.

02

Hayat çizgisi

Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.

  1. 1862

    Doğum ve Erken Yıllar

    1862 yılında dünyaya geldi.

    Eğitim tek kaynak
  2. 1890

    1890'da kurmay yüzbaşı olarak Erkan-ı Harbiye Mektebini bitirdi.

    Önemli eserler tek kaynak
  3. 1893

    Temmuz 1893'te kıdemli yüzbaşı olarak İstanbul'a döndü.

    Önemli eserler tek kaynak
  4. 1897

    Osmanlı-Yunan Savaşı çıkınca 18 Nisan 1897'de Yanya Kolordusu kurmay başkanlığı'na atandı.

    Önemli eserler tek kaynak
  5. 1898

    Burada gösterdiği başarıdan dolayı 31 Ocak 1898'de rütbesi albaylığa yükseldi.

    Önemli eserler tek kaynak
  6. 1899

    1899'da Harbiye Mektebinin ders nazırlığına, daha sonra da kurmay başkanlığına atandı.

    Önemli eserler tek kaynak
  7. 1902

    Harbiye mektebindeki hizmetlerinden dolayı 27 Kasım 1902'de mirlivalığa ve 17 Ocak 1906'da ferik rütbesine yükseltildi.

    Önemli eserler tek kaynak
  8. 1907

    15 Temmuz 1907'de Selanik'teki 3.

    Önemli eserler tek kaynak
  9. 1908

    1908 devrimiyle yönetime gelenler, daha önce çok çabuk ilerleyenlerin rütbelerini 1909'da Tasfiye-i Rütep kanunuyla geri alınınca mirliva rütbesine indirildi.

    Önemli eserler tek kaynak
  10. 1911

    1911'de Gelibolu'da 5.

    Önemli eserler tek kaynak
  11. 1912

    "Çanakkale Hatıraları" (4 cilt) ve "1912-1913 Balkan Harbi" adlı iki eser kaleme aldı.

    Önemli eserler tek kaynak
  12. 1913

    Balkan Savaşları'nda 5 Mart 1913'e kadar Yanya ve civarını sayıca üstün Yunan kuvvetlerine karşı fedakarca savunarak büyük yararlılıklar gösterdi.

    Önemli eserler tek kaynak
  13. 1915

    Çanakkale'deki hizmetlerine ödül olarak 15 Eylül 1915'te rütbesi tekrar ferikliğe yükseltildi.

    Önemli eserler tek kaynak
  14. 1917

    Almanya'nın Doğu ve Batı cephelerini görmek üzere 1917'de Berlin'e gitti ve burada incelemelerde bulundu.

    Önemli eserler tek kaynak
  15. 1918

    Yurda dönünce 21 Şubat 1918'de Bandırma'da 5.

    Önemli eserler tek kaynak
03

Hayat hikâyesi

01Hayatı

1862'de Yanya'da dünyaya geldi. Esad Paşa'nın kendi yazdığı anılarına göre soyu Özbekistan'dan Anadolu'ya gelen ve buradan da Rumeli'ye geçen bir Türk boyu olan “Kaçı” veya “Kaçın” boyudur. Bu boya mensup Taşkentli Mehmet Ağa, Selanik'te Osmanlı Hükümdarı II. Murat'ın hizmetine girmiş ve Hükümdar tarafından Yanya'ya mütesellim tayin edilmiştir.

Ancak bir tarafı da Arnavut kökenlidir. Yanya'daki Rum Zosimea Okulu'nda okudu.

1890'da kurmay yüzbaşı olarak Erkan-ı Harbiye Mektebini bitirdi. Aynı yıl Almanya'ya giderek burada askeri görevlerde bulundu. Temmuz 1893'te kıdemli yüzbaşı olarak İstanbul'a döndü. 5 Kasım 1893'te binbaşı oldu ve Osmanlı Ordusu'nu düzenlemekle görevli Goltz Paşa'nın yardımcılığına atandı.

Osmanlı-Yunan Savaşı çıkınca 18 Nisan 1897'de Yanya Kolordusu kurmay başkanlığı'na atandı. Burada gösterdiği başarıdan dolayı 31 Ocak 1898'de rütbesi albaylığa yükseldi.

1899'da Harbiye Mektebinin ders nazırlığına, daha sonra da kurmay başkanlığına atandı. Harbiye mektebindeki hizmetlerinden dolayı 27 Kasım 1902'de mirlivalığa ve 17 Ocak 1906'da ferik rütbesine yükseltildi.

15 Temmuz 1907'de Selanik'teki 3. Ordu komutan yardımcılığına getirildi. 1908 devrimiyle yönetime gelenler, daha önce çok çabuk ilerleyenlerin rütbelerini 1909'da Tasfiye-i Rütep kanunuyla geri alınınca mirliva rütbesine indirildi.

1911'de Gelibolu'da 5. Nizamiye Tümeni, çok geçmeden de Tekirdağ'da 2. Kolordu ve 12 Temmuz 1911'de İşkodra Müretteb Kuvvetleri komutanlığına atandı.

İtalya'nın savaş ilan etmesi üzerine 16 Eylül 1911'de Yanya Bağımsız Tümen komutanı ve seferberlik gereği olarak 10 Ekim 1911'de Yanya Kolordusu komutanı oldu. Balkan Savaşları'nda 5 Mart 1913'e kadar Yanya ve civarını sayıca üstün Yunan kuvvetlerine karşı fedakarca savunarak büyük yararlılıklar gösterdi.

16 Ocak 1913'te Tekirdağ'da 3. Kolordu Komutanlığına ve I. Dünya Savaşı'nda Gelibolu Yarımadasında 3. Kolordu ve Arıburnu Kuzey Grubu Komutanlığına atandı. Burada Çanakkale Boğazı'nın kilidi sayılan Conkbayırı'nı İtilaf kuvvetlerine karşı büyük fedakarlıklara katlanarak savundu. Çanakkale'deki hizmetlerine ödül olarak 15 Eylül 1915'te rütbesi tekrar ferikliğe yükseltildi.

Goltz Paşanın Bağdat Komutanlığına gitmesi üzerine 3 Kasım'da 1. Ordu Komutanlığına atandı. Almanya'nın Doğu ve Batı cephelerini görmek üzere 1917'de Berlin'e gitti ve burada incelemelerde bulundu.

Yurda dönünce 21 Şubat 1918'de Bandırma'da 5. Ordu Komutanlığı'na ve 22 Haziran'da Batum'da 3. Ordu Komutanlığı'na atandı. Bundan sonra 2. Ordu Genel Müfettişliğinden 22 Kasım 1919 tarihinde emekliğe ayrıldı. Hulusi Salih Paşa kabinesinde Bahriye Nazırlığı görevinde bulundu.

"Çanakkale Hatıraları" (4 cilt) ve "1912-1913 Balkan Harbi" adlı iki eser kaleme aldı.

2 Kasım 1952'de İstanbul'da öldü ve Karacaahmet Mezarlığı'na defnedildi.

02Çanakkale Savaşı'ndaki Rolü

25 Nisan 1915'te İngiliz ve Fransız birliklerinin Seddülbahir Cephesi ve Arıburnu Cephesini açmalarıyla Çanakkale Kara Muharebeleri başlamış oldu. Haziran ayına kadar süren saldırılar Türk kuvvetleri tarafından karşılandı ve İtilaf güçlerinin geri çekilmesi sağlandı. Bunun üzerine tekrar saldırı kararı alan İtilaf kuvvetleri, Haziran ve Temmuz ayı boyunca Türk mevkilerini sürekli ateş ve bombardıman altında tuttular.

Bu sırada Gelibolu'daki savunma hattı iki kısma ayrılmıştı. Esad Paşa, Arıburun Kuzey Grubu komutanı olarak; kardeşi Vehip Paşa da Güney Grubu Komutanı sıfatıyla İtilaf güçlerinin kuvvetli saldırılarına karşı direniş göstermekteydi. Kuzey Grubu komutanı Esad Paşa Haziran ve Temmuz aylarında İngiliz ve Fransız birliklerinin Arıburnu'na yaptıkları taarruzlar karşısında zor şartlar altında düşmanını karşılamış ve geri püskürtmüştür.

Bundan sonra Ağustos ayında İtilaf kuvvetleri, Conkbayırı denen mevkii üzerine harekete geçmiş ve burayı ele geçirmek için hazırlıklara başlamıştır. 6 Ağustos'ta başlayan İngiliz taarruzu, Conkbayırı'nı korumakla görevli Esad Paşa emrindeki Türk kuvvetleri tarafından karşılanmış ve İngilizler yenilgiye uğratılmıştır.

Ağustos sonuna kadar devam eden savaşlar sonunda İtilaf kuvvetleri, mevki yönünden çok önemli olan Conkbayırı'nı ele geçirememiş ve Çanakkale'den geçerek İstanbul'u zaptedip Osmanlı Devleti'ni savaşın dışına çıkarma hedefleri suya düşmüştür. Özellikle Conkbayırı'ndaki muharebelerde oldukça başarılı bir askerlik gösteren Esad Paşa, Kaymakam Mustafa Kemal'in de bu bölgede Anafartalar Cephesinde zafer kazanmasında büyük paya sahiptir. Çünkü Mustafa Kemal'in Anafartalar kumandanlığına atanmasını sağlamış ve onun burada yeteneğinin görülmesi ve dünyaca tanınan bir asker olması bu sayede mümkün olmuştur. Esad Paşa, İtilaf kuvvetlerinin Çanakkale Boğazını geçerek İstanbul'a gelmesini önleyen üç önemli kumandandan biri olarak ortaya çıkmaktadır. Diğer iki kişi, Çanakkale Müstahkem Mevkii komutanı Cevat Paşa ve Anafartalar kahramanı Kaymakam (Yarbay) Mustafa Kemal'dir.

04

Kaynaklar

6kaynak kaydı
3farklı yayıncı
1ansiklopedi maddesi
15zaman çizelgesi olayı
  1. K·01
    Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesi
    Vikipedi - Mehmet Esat Bülkat
    tr.wikipedia.org · erişim 29.09.2026

    NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.

    Kaynağa git ↗
  2. K·02
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Harp Akademileri Komutanlığı, Harp Akademilerinin 120 Yılı, İstanbul, 1968, p. 30. (Türkçe)
    erişim 29.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  3. K·03
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Nizamoğlu, Yüksel (2014). "Çanakkale Savaşları Komutanlarından Esat Paşa'nın (Bülkat) Balkan Savaşları Sonuna Kadar Olan Hayatı". Çanakkale Araştırmaları Türk Yıllığı. 25 Mart 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişi...
    arşiv · dergipark.org.tr · erişim 29.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  4. K·04
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Ünal, Levent (2022). "Esat Bülkat Paşa" (PDF). Çanakkale Savaşları Ansiklopedisi. 29 Mart 2024 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Eylül 2025.
    arşiv · canakkalesavaslariansiklopedisi.com · erişim 29.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  5. K·05
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Yüksel Nizamoğlu, Kahramanlıktan Sürgüne Vehip Paşa, İstanbul 2010, s. 11.
    erişim 29.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  6. K·06
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Ekim 1912 tarihli birliklerindeki disiplinsizlik nedeniyle başarısızlıkla sonuçlanan Gribova muharebesi'nin hemen akabinde Arnavut Birliklerini motive etmek için yaptığı konuşma: ”Askerler, arkadaşlar!... Siz Arnavutsun...
    erişim 29.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Mehmet Esat Bülkat” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

05

Ne değişti?

  1. Kaynak yeniden tarandı

    Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.

  2. Profil oluşturuldu

    6 kaynak ve 15 olayla ilk kayıt.

06

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
07

Buradan nereye?

Kültür & Sanat alanındaki tüm profiller →