biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Edebiyat
  3. Kul Ali
Şair, mutasavvıf · 1183–1234

Kul Ali

Âli Kul Gali (Kul Ali, Gul Gali, Harezmli Gali, Ali Mihrhocaoğlu isimleriyle de billinir) (d. 1183 - ö. 1234-1240 arası), 12.

Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
Erken yıllar1183–1234
118312101234
01

Kısaca kimdir?

Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.

Âli Kul Gali (Kul Ali, Gul Gali, Harezmli Gali, Ali Mihrhocaoğlu isimleriyle de billinir) (d. 1183 - ö. 1234-1240 arası), 12. yüzyıl sonu 13. yüzyıl başında Harezm civarında veya İdil boyu Bulgar ilinde yaşamış Türk şair.

"Kıssa-i Yusuf" “adlı manzum eserin müellifi olarak tanınır. Eserin sonundaki dörtlükte geçen "Kul Ali" mahlası ile edebiyat tarihine ile geçmiştir; gerçek adı kesin olarak bilinmez.

Kıssa-i Yusuf günümüze ulaşan tek eseridir. Bu eserin Türk, İran, Arap edebiyatında pek çok kimse tarafından işlenmiş dini kaynaklı Yusuf ile Züleyha hikayesini anlatan ilk Türkçe eser olması nedeniyle edebiyat tarihinde Kul Ali'nin önemli yeri vardır. Eseri hangi şive ile yazdığı kesin olarak anlaşılamamıştır. Tatar edebiyat tarihçilerine göre eser, Tatar edebiyatının başlatıcılarından biridir ve müellifi Kul Gali Tatar edebiyatının ilk büyük şairi kabul edilir 1983'te doğumunun 800. ve Kıssa-yı Yusuf'un yazılışının 750. yıldönümü Moskova ve Kazan'da Türk medeniyetinin büyük şöleni kabul ederek kutlanmıştır.

02

Hayat çizgisi

Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.

  1. 1983

    Tatar edebiyat tarihçilerine göre eser, Tatar edebiyatının başlatıcılarından biridir ve müellifi Kul Gali Tatar edebiyatının ilk büyük şairi kabul edilir 1983'te doğumunun 800.

    İlk üretimler tek kaynak
03

Hayat hikâyesi

01Yaşamı

Şair hakkındaki bir kısım bilgiler şecerelerde, rivayetlerde ve efsanelerde saklanmıştır.

Türkmen kaynaklarında Kıssa-yı Yûsuf yazarı, “Ali Mihrhocaoğlu" şeklinde geçmektedir. Ali Mihrhocaoğlu, Orta Çağ'da yaşayan ve eser veren büyük bir Türkmen şairi olarak değerlendirilir. O, Harezm'de yaşayan aşiretlerden birinde dünyaya gelmiş, hayatının kırk yıldan fazlasını Harezm'de geçirmiştir. O devirlerde Ali, Urgenç medreselerinde müderrislik yapmış; Kıssa-yı Yûsuf adlı eserini 1233 yılında 50 yaşında iken tamamlamıştır.

Tatar kaynaklarına göre ise Kul Ali, İdil-Çuman bölgesinde dünyaya gelmiş ve Bulgar devleti şehzadelerinden Abdullah Bey'in torunudur. Harezm'de okumuş ve uzun yıllar ders vermiştir. Harezm ve Urgenç'e Moğol istilâları başlayınca Kırgız bozkırlarına göçmüş ve bir süre sonra da ata yurdu olan Zey'e geçmiştir. Kul Ali, Moğollara karşı yapılan savaşta hayatını kaybetmiştir.

İslâm felsefesi ve edebiyat alanlarında kitapları, şerh (yorum)leri olduğu tahmin edilmektedir. Ancak bu eserler henüz bulunamamıştır. Edebî eserlerinden sadece Kıssa-yı Yusuf günümüze elyazma biçiminde gelebilmiştir

04

Kaynaklar

3kaynak kaydı
3farklı yayıncı
1ansiklopedi maddesi
1zaman çizelgesi olayı
  1. K·01
    Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesi
    Vikipedi - Kul Ali
    tr.wikipedia.org · erişim 28.09.2026

    NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.

    Kaynağa git ↗
  2. K·02
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Kul Ali, Türkiye Dışındaki Türk Edebiyatları Antolojisi, Erişim tarihi, 10.03.2013" (PDF). 10 Mart 2014 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Mart 2014.
    arşiv · ekitap.kulturturizm.gov.tr · erişim 28.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  3. K·03
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Ali Cin, Karışık Dilli Eserlerden Ali'ni Yusuf ile Züleyha Hikayesi, Turkish Studies, Cilt 5/1, Kış 2010" (PDF). 10 Mart 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 10 Mart 2014.
    turkishstudies.net · erişim 28.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Kul Ali” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

05

Ne değişti?

  1. Kaynak yeniden tarandı

    Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.

  2. Profil oluşturuldu

    3 kaynak ve 1 olayla ilk kayıt.

06

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
07

Buradan nereye?

Edebiyat alanındaki tüm profiller →