biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Kültür & Sanat
  3. İzzet Baysal
Mimar, iş adamı · 1907–2000

İzzet Baysal

İzzet Baysal (d. 1907, Bolu - ö. 5 Mart 2000, İstanbul), hayırseverliğiyle tanınan mimar ve iş insanı.

Hayat çizgisi 5 kaynak Düzeltme öner
Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
190719502000
Önemli eserler Eğitim Önemli eserler Miras İlk üretimler Önemli eserler Eğitim Önemli eserler İlk üretimler Önemli eserler
01

Kısaca kimdir?

Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.

İzzet Baysal (d. 1907, Bolu - ö. 5 Mart 2000, İstanbul), hayırseverliğiyle tanınan mimar ve iş insanı.

02

Hayat çizgisi

Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.

  1. 1907

    1907 yılında Bolu'nun Karaçayır Mahallesi'nde ikisi erkek, ikisi kız dört çocuklu ailenin en küçük çocuğu olarak dünyaya geldi.

    Önemli eserler tek kaynak
  2. 1926

    1926 yılında kaydolduğu okulu dar gelirli bir aileden yetişmesine ve 1927 yılında babasını kaybetmesine rağmen çeşitli işlerde çalışarak devam ettirdi ve 1931 yılında 411 nolu diplomayı alarak mimar olarak mezun oldu.

    Eğitim tek kaynak
  3. 1932

    1932 yılında birkaç arkadaşı ile birlikte Gerede ilçesinin imar planını yaptı.

    Önemli eserler tek kaynak
  4. 1934

    1934 yılında bu görevinden istifa eder ve Eskişehir Belediyesinde Fen İşleri Şefi olarak göreve başlar.

    Önemli eserler tek kaynak
  5. 1936

    1936 yılında Ankara'da serbest olarak çalışmaya başlar.

    Önemli eserler tek kaynak
  6. 1939

    1939 yılında tek evlatları olan Esin dünyaya gelir.

    Önemli eserler tek kaynak
  7. 1942

    1942 yılında eşi Refika Hanım vefat edince elindeki mevcut işlerini tamamlayıp 1943 yılında İstanbul'a gider.

    Miras tek kaynak
  8. 1950

    İki kere Almanya'ya giderek temper döküm ile araştırmalarda bulunur, bu dökümden imal edilen boru ekleme parçalarının Türkiye'de imali için çalışmalar yapar ve neticede 1950 yılında özel teşebbüsün ilk Mekanize Döküm Fabrikasını kurar.

    İlk üretimler tek kaynak
  9. 1951

    1951 yılında İzzet Baysal Döküm Sanayi Müessesesi adı altında kurulan bu fabrika 1957 yılında bir aile şirketi haline dönüştürülmüş, İzsal Döküm Sanayi AŞ adı altında halen faaliyetini sürdürmektedir.

    Önemli eserler tek kaynak
  10. 1964

    1964 yılında aynı kolej mezunu Ankara'nın köklü ailelerinden Avunduklar'ın oğlu Cahit Avunduk ile evlenmiştir.

    Eğitim tek kaynak
  11. 1986

    1986 yılının sonunda İzzet Baysal Vakfı'nı kurmuş ve tüm varlığını vakfına vasiyet etmiştir.

    Önemli eserler tek kaynak
  12. 1994

    1994 yılında fabrikasını kiraya vererek aktif yöneticilikten ayrıldı ve sadece İzzet Baysal Vakfı ile ilgilenmeye başladı.

    İlk üretimler tek kaynak
  13. 2000

    5 Mart 2000, İstanbul), hayırseverliğiyle tanınan mimar ve iş insanı.

    Önemli eserler tek kaynak
  14. 2003

    2003 yılında Can Dündar'ın yapımcılığında İzzet Baba adıyla belgeseli çekildi.

    Önemli eserler tek kaynak
  15. 2010

    2010 yılında ise Nuray Özdemir'in yazdığı ve hayatının anlatıldığı Cumhuriyetin Öncü Sanayicisi İzzet Baysal adıyla bir biyografisi yayınlandı.

    Önemli eserler tek kaynak
03

Hayat hikâyesi

01İlk yıllar

1907 yılında Bolu'nun Karaçayır Mahallesi'nde ikisi erkek, ikisi kız dört çocuklu ailenin en küçük çocuğu olarak dünyaya geldi. Babası Rüştiye Mektebi mezunu Memur Ahmet Canip Efendi, annesi de Bolu'nun Alpağutbey köyünden Hafız Behiye Hanım'dı. İzzet Baysal ilk ve orta öğrenimini Bolu'da, yüksek öğrenimini İstanbul'da Sanayi-i Nefise Mektebinde (bugünkü ismi ile Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi) tamamladı. 1926 yılında kaydolduğu okulu dar gelirli bir aileden yetişmesine ve 1927 yılında babasını kaybetmesine rağmen çeşitli işlerde çalışarak devam ettirdi ve 1931 yılında 411 nolu diplomayı alarak mimar olarak mezun oldu.

02Mimarlık yılları

Memuriyet hayatına Bolu Nafia (Bayındırlık) Müdürlüğünde mimar olarak başladı. 1932 yılında birkaç arkadaşı ile birlikte Gerede ilçesinin imar planını yaptı. Daha sonra Ankara'da Milli Müdafaa Vekaleti Hava Müsteşarlığında mimar olarak çalışmaya başladı. Görevi icabı Eskişehir Hava Meydanı inşaatının koordinatörlüğünü yaptı. 1934 yılında bu görevinden istifa eder ve Eskişehir Belediyesinde Fen İşleri Şefi olarak göreve başlar. Aynı yıl Eskişehir Lisesinde coğrafya öğretmeni olarak görev yapan Çanakkaleli Refika Pınar ile evlenir. 1936 yılında Ankara'da serbest olarak çalışmaya başlar. 1939 yılında tek evlatları olan Esin dünyaya gelir. Ankara'da Azerbaycan temsilcisi Sadri Maksudi Aral'ın ve Medine Muhafızı Fahrettin Paşa'nın köşk projelerini İzzet Baysal yapmıştır. 1939 yılında askerliğini yapmak üzere Afyon'a gitmiştir ve 1942 yılında tekrar Ankara'ya dönmüştür. Başlayıp bitirdiği inşaatlara gelince; Ankara Etlik Veteriner Laboratuvarı, Bolu Devlet Hastanesi, Bolu Lisesi, Bolu Ziraat Bankası Evleri, Bolu Kız Enstitüsü (Zübeyde Hanım Kız Meslek Lisesi), Bolu Kapalı Cezaevi, Bolu Adapazarı Yolu üzerindeki Melen Köprüsü inşaatı ve yol inşaatları bunlardan bazılarıdır.

03İş hayatına atılması

1942 yılında eşi Refika Hanım vefat edince elindeki mevcut işlerini tamamlayıp 1943 yılında İstanbul'a gider. Karaköy'de Perşembe Pazarı'nda sıhhi tesisat ve hırdavat üzerine çalışan bir mağazayı satın alır ve ticarete başlar. Aynı zamanda kapı kilitleri imali için küçük bir atölye kurmuştur. Dükkanında sattığı “boru ekleme parçalarını”nın neden yerli olarak üretilmediğine kafa yormaya başlamıştır. İki kere Almanya'ya giderek temper döküm ile araştırmalarda bulunur, bu dökümden imal edilen boru ekleme parçalarının Türkiye'de imali için çalışmalar yapar ve neticede 1950 yılında özel teşebbüsün ilk Mekanize Döküm Fabrikasını kurar. 1951 yılında İzzet Baysal Döküm Sanayi Müessesesi adı altında kurulan bu fabrika 1957 yılında bir aile şirketi haline dönüştürülmüş, İzsal Döküm Sanayi AŞ adı altında halen faaliyetini sürdürmektedir. 1994 yılında fabrikasını kiraya vererek aktif yöneticilikten ayrıldı ve sadece İzzet Baysal Vakfı ile ilgilenmeye başladı.

04İzzet Baysal Vakfı

1986 yılının sonunda İzzet Baysal Vakfı'nı kurmuş ve tüm varlığını vakfına vasiyet etmiştir. 1994 Eylül ayının sonunda iş hayatından çekilmiş ve çalışmalarını İzzet Baysal Vakfı'nda yoğunlaştırmıştır. Esin Avunduk vakfın kurucuları arasında olup, aynı zamanda Yönetim Kurulu Üyesi ve başkan yardımcısı olarak görev yapmaktadır.

Vakfın malvarlığı 2023 itibarı ile 4.276.526.863,18₺'dir. Yatırımlar ve hayırlar bu mal varlığının geliriyle yapılmaktadır. Her sene gelirin %80'i vakfın amaçlarına yönelik harcamalara sarf edilmekte, kalanı malvarlığını arttırıcı ve gelir getirici değerlere yatırılmakta, böylece Vakıf varlığının enflasyondan korunmasına çalışılmaktadır.

05Ailesi

1934 yılında evlendiği Refika Hanım 1942 yılında vefat eder. Kızları Esin 1939 yılında dünyaya gelmiştir. Esin, İstanbul Boğaziçi Koleji mezunudur. 1964 yılında aynı kolej mezunu Ankara'nın köklü ailelerinden Avunduklar'ın oğlu Cahit Avunduk ile evlenmiştir.

06Ölümü

5 Mart 2000 tarihinde 93 yaşında ölmüştür. Naaşı Bakanlar Kurulu kararı ile ve kendi arzusu üzerine Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Gölköy kampüsündeki anıt mezarına defnedilmiştir.

07Ölümü sonrası

2003 yılında Can Dündar'ın yapımcılığında İzzet Baba adıyla belgeseli çekildi. 2010 yılında ise Nuray Özdemir'in yazdığı ve hayatının anlatıldığı Cumhuriyetin Öncü Sanayicisi İzzet Baysal adıyla bir biyografisi yayınlandı.

08Eğitim tesisleri
  • Sarıyer İzzet Baysal Kreşi
  • Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi
  • Nafize Baysal Kreşi
  • İzzet Baysal Anaokulu
  • Behiye Baysal İlkokulu
  • Mehmet Baysal İlköğretim Okulu
  • Canip Baysal İlköğretim Okulu
  • Atatürk İlköğretim Okulu
  • 50. Yıl İlköğretim Okulu
  • Behiye Baysal İlköğretim Okulu
  • İzzet Baysal Çıraklık Eğitim Merkezi
  • İzzet Baysal Halk Eğitim Merkezi ve Akşam Sanat Okulu
  • İzzet Baysal Anadolu Lisesi
  • Mimar İzzet Baysal Anadolu Teknik Lisesi ve Endüstri Meslek Lisesi
  • İzzet Baysal Anadolu Otelcilik ve Turizm Meslek Lisesi
  • Zübeyde Hanım Kız Meslek Lisesi Yurdu ve Defile Salonu
  • Dr. Tevfik Atay Sağlık Eğitim Merkezi
  • Canip Baysal Lisesi
  • Ticaret Meslek Ve Anadolu Lisesi Bilgisayar Laboratuvarı
  • Çaydurt İlköğretim Okulu Bilgisayar Laboratuvarı
  • Gazipaşa İlköğretim Okulu Bilgisayar Laboratuvarı
  • Sakarya İlköğretim Okulu Bilgisayar Laboratuvarı
  • Cumhuriyet İlköğretim Okulu Bilgisayar Laboratuvarı
  • Emine ve Mehmet Baysal Uygulama Okulu
  • Ümit Çetak Çok Programlı Lisesi
09Sağlık tesisleri
  • 36 adet İzzet Baysal Sağlık Ocağı
  • Refika Baysal Ana Sağlık Merkezi
  • Mehmet Baysal Hemşire Eğitim Merkezi
  • İzzet Baysal Devlet Hastanesi
  • Sarıyer İzzet Baysal Sağlık Merkezi
  • İzzet Baysal Kadın Doğum ve Çocuk Hastanesi
10Sosyal tesisler
  • İzzet Baysal Bulvarı
  • Baysal Cami
  • Bolu İzzet Baysal Çocuk Yetiştirme Yurdu
  • Bolu İzzet Baysal Huzurevi
  • İstanbul İzzet Baysal Huzurevi
11Aldığı Madalya ve Ödüller
  • Türkiye Cumhuriyeti Devlet Üstün Hizmet Madalyası
  • Orta Doğu Teknik Üniversitesi Onursal Doktora
  • Mimar Sinan Üniversitesi Onursal Doktora
  • Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitimde Onursal Doktora
  • Hacettepe Üniversitesi Onursal Doktora
04

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

İzzet Baysal Atilla Kılıç Fatih Yaşlı Kemal Güçlüol Münci Kalayoğlu Nihat Bilgen Ali Fidan Habibe Öçal Erol Zavar
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
  • İzzet Baysal kendi hikâyesinde anılıyor Atilla Kılıç

    “1996'da doçent unvanını almış, 1997 yılı sonunda Abant İzzet Baysal Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Fizik Bölümü'ne doçent atanmış, 1996-1997 yıllarında Fizik Bölümü başkan yar...”

  • İzzet Baysal kendi hikâyesinde anılıyor Fatih Yaşlı

    “Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesinde yüksek lisansını siyaset bilimi alanında tamamladıktan sonra 2004-2008 yılları arasında Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsünde siy...”

  • İzzet Baysal kendi hikâyesinde anılıyor Kemal Güçlüol

    “Abant İzzet Baysal Üniversitesi kurucu rektörlüğü (1992-1997) ve Çankaya Üniversitesi kurucu rektörlüğü (1997-2000) yapmıştır.”

  • İzzet Baysal kendi hikâyesinde anılıyor Münci Kalayoğlu

    “Türk Tabipler Birliği ve Türkiye Bilimler Akademisi üyesi olan Kalayoğlu; ODTÜ, Ege Üniversitesi, Süleyman Demirel Üniversitesi ve Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi'nden fahri d...”

  • İzzet Baysal kendi hikâyesinde anılıyor Nihat Bilgen

    “1994 yılından itibaren Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Bölümü Başkanı, aynı fakültenin dekanı, Rektör Vekili ve 1998-2002 yıllarında Rektör olarak...”

  • İzzet Baysal kendi hikâyesinde anılıyor Ali Fidan

    “1992 yılında İstanbul Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Kamu Yönetimi bölümünden mezun olmuş ardından kısa bir süre Abant İzzet Baysal Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler...”

  • İzzet Baysal kendi hikâyesinde anılıyor Habibe Öçal

    “Bolu İzzet Baysal Üniversitesi İİBF İşletme Bölümünü bitirerek yükseköğrenimini tamamladı.”

  • İzzet Baysal kendi hikâyesinde anılıyor Erol Zavar

    “Nisan 2019 Salı günü Bolu İzzet Baysal Üniversitesi Hastanesi'ne götürülen Erol Zavar kalbinden rahatsızlığı nedeniyle ilaçlı kalp grafiği çektirilmiş, Tiroid bezi nodül'ünün ameli...”

05

Kaynaklar

5kaynak kaydı
5farklı yayıncı
1ansiklopedi maddesi
15zaman çizelgesi olayı
  1. K·01
    Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesi
    Vikipedi - İzzet Baysal
    tr.wikipedia.org · erişim 28.09.2026

    NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.

    Kaynağa git ↗
  2. K·02
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Hayatı - İzzet Baysal Vakfı". izzetbaysalvakfi.org.tr. 13 Şubat 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Şubat 2025.
    arşiv · izzetbaysalvakfi.org.tr · erişim 28.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  3. K·03
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Üniversitesi, Bolu Abant İzzet Baysal. "İzzet Baysal'ın Hayatı". Bolu İzzet Baysal Üniversitesi. Erişim tarihi: 6 Şubat 2025.
    ibu.edu.tr · erişim 28.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  4. K·04
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    İzzet Baba Belgeseli 1 Mayıs 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. cenkyeles.com Erişim:13 Nisan 2011
    cenkyeles.com · erişim 28.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  5. K·05
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Cumhuriyetin Öncü Sanayisi İzzet Baysal Kitabı 8 Mart 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. siyasalkitap.com Erişim:13 Nisan 2011
    siyasalkitap.com · erişim 28.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “İzzet Baysal” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

06

Ne değişti?

  1. Kaynak yeniden tarandı

    Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.

  2. Profil oluşturuldu

    5 kaynak ve 15 olayla ilk kayıt.

07

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
08

Buradan nereye?

aynı alan · kültür & sanat

Mihal Kayakoğlu

Rum asıllı Türk siyasetçi · 1893–1961

aynı alan · kültür & sanat

Baran Aksaka

Orta saha mevkiinde görev yapan Türk millî futbolcu · d. 2003

aynı alan · kültür & sanat

Burhanettin Uluç

Kültür & Sanat · 1902–1963

Kültür & Sanat alanındaki tüm profiller →