biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Devlet & Siyaset
  3. III. Mehmed
Devlet & Siyaset · 1566–1603

III. Mehmed Haçova Muharebesi

III. Mehmed (Osmanlıca: محمد ثالث, romanize: Mehmed-i Sâlis; 26 Mayıs 1566, Manisa – 21 Aralık 1603, Konstantiniyye), divan edebiyatındaki mahlasıyla Adlî, 13. Osmanlı padişahı ve 92.

Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
Erken yıllar1566–1603
156615801603
01

Kısaca kimdir?

Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.

III. Mehmed (Osmanlıca: محمد ثالث, romanize: Mehmed-i Sâlis; 26 Mayıs 1566, Manisa – 21 Aralık 1603, Konstantiniyye), divan edebiyatındaki mahlasıyla Adlî, 13. Osmanlı padişahı ve 92. İslam halifesidir. 27 Ocak 1595'ten 22 Aralık 1603'e kadar Osmanlı İmparatorluğu'nu yönetti.

26 Mayıs 1566'da III. Murad ve Safiye Sultan'ın oğlu olarak Manisa Sarayı'nda doğdu. Bu sırada Osmanlı tahtında Kanûnî Sultan Süleyman bulunuyordu; dedesi II. Selim aynı yılın sonbaharında tahta çıktı. Şehzadelik eğitimini Topkapı Sarayı'nda aldı. Babası III. Murad, 1574'te II. Selim'in ölümünün ardından tahta çıktı. 1583'te Saruhan Sancakbeyi olarak atandı. Babasının ölümünden sonra, 27 Ocak 1595'te tahta çıktı ve 19 kardeşini boğdurttu. Bu olay, halk arasında tepkiye yol açtı. Daha sonra III. Mehmed, taht kavgalarını önlemek ve merkezi otoriteyi güçlendirmek amacıyla sancak sistemini kaldırdı.

Tahta çıktığında Osmanlı-Avusturya Savaşı devam ediyordu; Kutsal Roma Cermen İmparatorluğu, Estergon Kalesi'ni kuşattı ve Vişegrad'ı ele geçirdi. Bunun üzerine III. Mehmed, Eğri Kuşatması'nda ordunun başında yer aldı ve Kanûnî Sultan Süleyman'dan 30 yıl sonra sefere çıkan ilk padişah oldu. 12 Ekim 1596'da Eğri Kalesi'ni fethetti ve bu yüzden kendisine "Eğri Fatihi" unvanı verildi. Daha sonra ordusuyla birlikte ilerleyerek Haçova Muharebesi'nde Haçlı Ordusu ile karşılaştı ve Osmanlı İmparatorluğu'nun kazandığı son büyük meydan savaşı gerçekleşti. 1601'de Sadrazam Damat İbrahim Paşa komutasındaki Osmanlı Ordusu, Kanije Kalesi'ni fethetti ve daha sonra kaleyi Haçlı Ordusu'na karşı başarıyla savundu. 1603'te ise Estergon Kalesi geri alındı.

Avusturya cephesinde uzun süren muharebeler, devletin askerî ve malî yapısını zorladı; bu dönemde iç sorunlar arttı ve Celâlî isyanları'nın Anadolu'daki etkisi genişledi. III. Mehmed'in hükümdarlığı sırasında Celali İsyanları kanlı bir şekilde bastırıldı, ancak daha sonraki dönemlerde yeniden etkisini gösterdi. Ayrıca Annesi Safiye Sultan, devlet işlerinde etkili oldu. Bu karışıklıklardan faydalanan Safevîler, 13 yıllık Ferhat Paşa Antlaşması'nı bozarak Tebriz ve Revan'a saldırdı ve ele geçirdi. Savaş devam ederken III. Mehmed, 22 Aralık 1603'te hayatını kaybetti.

02

Haçova Muharebesi

—Haçova Muharebesi

Eğri Kalesi'nin fethinden sonra Osmanlı birlikleri ilerleyerek 15 Ekim 1596 günü Haçova'da büyük bir Avrupa ordusuyla karşılaştı. Bu ordu da Avusturyalı, Alman, Erdelli, Macar, İtalyan, İspanyol, Fransız, Hollandalı, Belçikalı, Çek, Hırvat, Sırp, Slovak ve Leh kuvvetleri vardı. Böylece Haçlı Ordusundaki asker sayısı 300 bini bulmuştu. Osmanlı Ordusu ise 140 bin askerden ibaretti. Avusturya Arşidükü III. Maximilian komutasındaki düşman kuvvetleri ile yapılan Haçova Savaşı'nda Osmanlı birlikleri, düşman birliklerinin tüfek atışlarına maruz kaldı. Pek çok Osmanlı askeri öldü.

Osmanlı cephesinde ordu merkezinin ele geçirilip padişahın ayrıldığı haberinin yayılması üzerine yeniçerilerin çoğu geri çekildi ve Haçlı ordusu zafer kazandığını düşünerek yağmaya başladı. Bu sırada ordunun geri hizmetlileri olan oduncular, çadırcılar, uşaklar, deveciler ve aşçılar ellerine geçirdikleri kazma, odun yarması, balta, tırpanı kazan ve kepçeleri ile düşmana karşı saldırmaya başladılar. Haçlı ordusu yağmaya katıldığından düzeni bozulmuştu ve bu ani saldırı da bir paniğe yol açtı. Düşmanın gerilemesi üzerine akıncılar, yeniçeriler tekrar toparlanarak Haçlı ordusunun üstüne saldırınca da beklenmeyen bir zafer kazanıldı ve Osmanlılara Viyana yolu açıldı (26 Ekim 1596). Bu savaşı kazanılmasında geri hizmetlilerin katkısı olduğundan bu savaş literatürde "Kepçe Kazan Savaşı" olarak da bilinir.

Haçova Savaşı'ndan sonra Sultan III. Mehmed İstanbul'a döndü. Avusturya cephesine Satırcı Mehmed Paşa atanmıştı. Tata Kalesi'ni geri almayı başaran Satırcı Mehmed Paşa, Budin'in kuzeyindeki Vaç bölgesinde düşman kuvvetleri karşısında başarılı olamadı. Bu arada Avusturya temsilcileri ile bir barış antlaşması yapılmaya çalışıldıysa da, olumlu bir sonuç alınamadı. Bir süre sonra Avusturya kuvvetleri 1594 yılında fethedilen Yanıkkale'yi ele geçirdiler (1598).

III. Mehmed · diğer bölümler

← III. Mehmed profilinin tamamı

03

Üretimleri

Hakkında yazılanlar

2003İnalcık, Halil . Osmanlı İmparatorluğu Klasik Çağ (1300-1600). İstanbul: Yapı Kredi Yayınları. ISBN 975-08-0588-7.
1999Sakaoğlu, Necdet . Bu Mülkün Sultanları. İstanbul: Oğlak Yayınları. ISBN 875-329-299-6.  s. 181-199
1977Kinross, Lord . The Ottoman Centuries. İstanbul: Sander Kitabevi. ISBN 0-224-01379-8.  (İngilizce)
04

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

III. Mehmed I. Ahmed I. Mehmed I. Murad I. Mustafa I. Selim I. Süleyman II. Mehmed II. Murad
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
05

Kaynaklar

11kaynak kaydı
1farklı yayıncı
1ansiklopedi maddesi
0zaman çizelgesi olayı
  1. K·01
    Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesi
    Vikipedi - III. Mehmed
    tr.wikipedia.org · erişim 26.09.2026

    NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.

    Kaynağa git ↗
  2. K·02
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Bostanzade Yahya Efendi, Tuhfet ül-ahbâb, Milliyet Yayınları, s. 111
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  3. K·03
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Hamit Bozarslan, Türkiye Tarihi, İletişim Yayınları, s. 52.
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  4. K·04
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Reşad Ekrem Koçu, Tarihimizde Garip Vakalar, Varlık Yayınları, s. 142.
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  5. K·05
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Metin And, On Altıncı Yüzyılda İstanbul, Yapı Kredi Yayınları, s. 101.
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  6. K·06
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    İnalcık, Halil (2019). Devlet-i Aliyye Osmanlı İmparatorluğu Üzerine Araştırmalar - II. Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları. ss. 85-87. ISBN 978-605-332-089-0.
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  7. K·07
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Osmanlı'nın Şifreleri, Talha Uğurluel,, s. 161, Timaş Yayınları, İstanbul, 2016.
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  8. K·08
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Metin Hasırcı, Büyük Osmanlı Tarihi, bölüm 1, kısım 5
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  9. K·09
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Midhat Sertoğlu, Osmanlı Tarih Lügatı, s. 255
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  10. K·10
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Yapı ve Kredi Bankası, 1995, Our world of the arts, Say 58 Saf.28
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  11. K·11
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Türk Dünyası tarih dergisi - 121-132. sayılar
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “III. Mehmed” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

06

Ne değişti?

  1. Kaynak yeniden tarandı

    Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.

  2. Profil oluşturuldu

    11 kaynak ve 0 olayla ilk kayıt.

07

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
08

Buradan nereye?

Devlet & Siyaset alanındaki tüm profiller →