Kısaca kimdir?
Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.
Hayri Dev (1933 - 18 Temmuz 2018), Türk müzik sanatçısı ve çam düdüğü ustasıdır.
Denizli halk müziğini ulusal ve uluslararası alanda temsil etmiş bir müzisyendir. Yörede "masıt kırığı" denilen dokuz sekizlik mahalli ezgileri çalıp söylemiştir. Türkiye'nin Yaşayan İnsan Hazineleri Ulusal Envanteri'nde yer alan bir kültürel miras taşıyıcısıdır.
Hayat çizgisi
Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.
-
1933
Hayri Dev (1933 - 18 Temmuz 2018), Türk müzik sanatçısı ve çam düdüğü ustasıdır.
Önemli eserler tek kaynak -
1992
Teke bölgesinin ezgileri ve gelenekleri hakkında etimolojik araştırmalara yapmak için 1992'de Türkiye'ye gelen Fransız Jérôme Cler ile tanıştı.
Önemli eserler tek kaynak -
2004
Çameli Halk Eğitim Merkezi'nin oluşturduğu 10 kişilik bir grup ile 2004'te Ankara'da, 2005'te İstanbul'da, 2007'de İzmir'de gösteriler sergilediler.
Eğitim tek kaynak -
2008
2008 yılında UNESCO İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Mirasının Korunması Sözleşmesi kapsamında Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından Yaşayan İnsan Hazinesi ilan edildi.
Miras tek kaynak -
2010
2010 yılında İstanbul'da düzenlenen bir ödül töreninde, diğer yedi kişi ile birlikte birlikte Yaşayan İnsan Hazinesi Kültürel Miras Taşıyıcıları olarak ilan edildi.
Miras tek kaynak -
2018
Bel kemiğindeki çatlak nedeniyle ameliyata alınan Hayri Dev Pamukkale Üniversitesi Hastanesinde beyin cerrahisi servisinde 18 Temmuz 2018'de 85 yaşında iken öldü.
Eğitim tek kaynak
Hayat hikâyesi
01Hayatı
1933 yılında Denizli'nin Çameli ilçesine bağlı Gökçeyaka köyünde doğdu. Küçük bir çocuk iken ailesinin hayvanlarına çobanlık yaparak yaşamını sürdürdü. Köyünde okul olmadığından ilkokula gidemedi. Okuma yazmayı askerlik hizmeti sırasında öğrendi.
Köyü Gökçekaya, her evde 3 telli bağlama, saz, çam düdüğü gibi enstrümanların çalındığı ve müzik aletleri yapımının da evlerde gerçekleştiği bir köy idi. 15 yaşındayken dedesinin tavsiyesiyle üç telli saz (cura) çalmayı öğrendi. Yöredeki aşıkların atışmalarını dinleyerek söyledikleri türküleri ezberledi. Müzik bilgisini yörede keman çalan Hasan Yıldırım sayesinde geliştirdi..
Cura ile, Masıt Kırığı denilen dokuz sekizlik mahalli ezgileri çalıp söylemeye başladı. Daha sonra çam düdüğü yapımında ustalaştı. Cura ve çam düdüğü ile oluşturduğu ezgilerden ortaya çıkan Karaman Kırığı adlı müziği ile düğünlerde ve diğer eğlencelerde sahne almaya başladı ve yaşadığı bölgede müziği ile tanındı.
Teke bölgesinin ezgileri ve gelenekleri hakkında etimolojik araştırmalara yapmak için 1992'de Türkiye'ye gelen Fransız Jérôme Cler ile tanıştı. Araştırmacı, daha sonra 15 kişilik bir ekip ile tekrar Türkiye'ye geldi; Dev'in hayatı Fransız belgeselci Gulya Mirzoeva'nın çektiği Ormanların Arkasında adlı bir belgesel ile sinemaya aktarıldı. Hayri Dev böylece Avrupa'da akademik çevrelerde tanındı. Aldığı davet üzerinde Fransa'da da konserler verdi. Fransa'nın ardından Hollanda, Belçika, Almanya ve İtalya'da da konserler verdi.
İkisi erkek, üçü kız beş çocuk babası olan Dev, çocukları ile birlikte Kismet adlı bir orkestra kurdu ve grubu ile sahne almaya devam etti. Hayri Dev'e, elinden pek çok iş geldiği için Koca Usta lakabı verildi. Kendisi, bu konuda şöyle demiştir: "Elin yapacağı her şeyi yaparım. Ama hiçbirini yapmak istemedim. Çünkü ben çobanım ve müzisyenim. Çalgıcılıktan çok aç kaldığım oldu ama hiçbir zaman ondan ayrılmadım."
Çameli Halk Eğitim Merkezi'nin oluşturduğu 10 kişilik bir grup ile 2004'te Ankara'da, 2005'te İstanbul'da, 2007'de İzmir'de gösteriler sergilediler. Dev, Denizli Belediyesi Konservatuvarı’nda verdiği derslerle sanatını öğrencilere aktardı.
2008 yılında UNESCO İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Mirasının Korunması Sözleşmesi kapsamında Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından Yaşayan İnsan Hazinesi ilan edildi.
2010 yılında İstanbul'da düzenlenen bir ödül töreninde, diğer yedi kişi ile birlikte birlikte Yaşayan İnsan Hazinesi Kültürel Miras Taşıyıcıları olarak ilan edildi. Çam düdüğü alanındaki katkılarından dolayı dönemin kültür bakanı Ertuğrul Günay tarafından kendisine Teşekkür Belgesi verildi.
Bel kemiğindeki çatlak nedeniyle ameliyata alınan Hayri Dev Pamukkale Üniversitesi Hastanesinde beyin cerrahisi servisinde 18 Temmuz 2018'de 85 yaşında iken öldü.
Kaynaklar
-
K·01Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesiVikipedi - Hayri Devtr.wikipedia.org · erişim 26.09.2026
NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.
Kaynağa git ↗ -
K·02Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı"Hayri DEV". www.cameli.gov.tr. 8 Ekim 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi.arşiv · www.cameli.gov.tr · erişim 26.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·03Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıBilge EGEMEN (9 Ağustos 2018). "Gökçeyaka Köyü'nden Paris'lere, elveda yaşayan efsane". Hürriyet. 13 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Şubat 2025.hurriyet.com.tr · erişim 26.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·04Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı"Yaşayan İnsan Hazinesi Hayri Dev'in Vefatının Üzerinden 5 Yıl Geçti". Anadolu Ajansı. 18 Temmuz 2023. Erişim tarihi: 13 Şubat 2025.aa.com.tr · erişim 26.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·05Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı""Yaşayan İnsan Hazinesi" Hayri dev ve müziğin susmadığı köyü:Gökçeyaka". Musiki Dergisi. 4 Mart 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi.arşiv · www.musikidergisi.net · erişim 26.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·06Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıTutu, Sıtkı Bahadır (31 Aralık 2016). "YEREL, ULUSAL ve ULUSLARARASI BOYUTLAR ÇERÇEVESİNDE ÜÇ SANATÇI: Hayri DEV, Özay GÖNLÜM ve Talip ÖZKAN". Ege Üniversitesi Devlet Türk Musikisi Konservatuvarı Dergisi (9): 41-49. ISSN...dergipark.org.tr · erişim 26.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·07Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı"Ünlü türkü, bu köyden çıktı". NTV Haber. 7 Nisan 2010. 9 Ekim 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Şubat 2025.ntv.com.tr · erişim 26.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·08Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı"Hayri DEV". aregem.ktb.gov.tr. 18 Temmuz 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi.arşiv · aregem.ktb.gov.tr · erişim 26.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·09Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı"Hayri Dev, Denizli Belediyesi Konservatuvarı`nda". www.denizli.bel.tr. Erişim tarihi: 13 Şubat 2025.denizli.bel.tr · erişim 26.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·10Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı"Hayri Dev". www.denizli.gov.tr. 3 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi.arşiv · www.denizli.gov.tr · erişim 26.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·11Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı"Hayri Dev kimdir?". www.haberturk.com. 18 Temmuz 2018. 4 Mart 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Mart 2023.haberturk.com · erişim 26.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗
Bilerek dışarıda bırakılanlar
Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.
Vikipedi’den uyarlanmıştır
Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Hayri Dev” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.
Ne değişti?
-
Kaynak yeniden tarandı
Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.
-
Profil oluşturuldu
11 kaynak ve 6 olayla ilk kayıt.
Düzeltme masası
Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.
- Ne yanlış?
- Doğrusu
- Kaynak
Önerin masada.
Editör ilk yanıtı en geç 5 iş günü içinde verecek. Kabul edilirse “Ne değişti?” günlüğünde görünecek.