biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Müzik & Sahne
  3. Halil Söyler
Türk Halk Müziği Sanatçısı, söz Yazarı ve Besteci · 1906–1964

Halil Söyler

Bilinen diğer adları: Zaralı Halilİnce Halil

Zaralı Halil adıyla tanınan Halil Söyler, 20. yüzyıl Türk halk müziğinin en etkili kaynak kişilerinden, söz yazarlarından ve yorumcularından biridir. Kendine has yanık sesi, saz çalma tekniği ve TRT repertuvarına kazandırdığı klasikleşmiş türküleriyle Anadolu...

Hayat çizgisi 11 kaynak Düzeltme öner
Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
190619401964
Eğitim Önemli eserler Miras Önemli eserler Miras
01

Kısaca kimdir?

Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.

Halil Söyler veya bilinen adıyla Zaralı Halil (1 Temmuz 1906 - 15 Ocak 1964) Türk halk müziği sanatçısı, söz yazarı ve besteciydi. 1950'li ve 1960'lı yıllarda yaptığı kayıtlar, sonraki kuşak müzisyenleri etkileyen şarkıcılık ve söz yazarlığı ile halk müziğinin usta sanatçıları içinde yer aldı. Kayıt kariyeri sadece on yıla yakın sürmüş olmasına rağmen, Türk halk müziği'nin ve 20. yüzyılın en etkili müzisyenlerinden biri olarak kabul edilmektedir.

Çoğunlukla sıra gecelerinde, düğünlerde ve eğlence mekanlarında çalarak Sivas, Zara ve çevresinde popüler olmaya başladı. Şükrü Efendi, Halil'i yeteneğinden dolayı elinden tutup İstanbul'a götürür. Bir plak şirketiyle anlaşırlar. Ancak plak şirketi plak doldurduktan sonra vadettiği parayı vermez, mahkemelik olurlar. Doldurulan plak büyük ilgi görür ve yok satmaya başlar. Şöhreti tüm ülkeye yayılır. Ardından birçok art arda birçok plak yayınlar ve turnelere çıkmaya başlar. Farklı stüdyolarda solo olarak kaydedilen bu şarkılar, sanatçının kayıtlarının tamamını oluşturuyordu. Çoğu 1952-1961 yılları arasında 45'lik single'lar olarak, birkaçı da ölümünden sonra yayımlandı. Bu kayıtlar dışında, hayatının büyük bölümünü geçirdiği Zara'da küçük müzik çevresi dışında hayatı boyunca hakkında fazla şey bilinmiyordu. Müziği, yaşamı boyunca ve ölümünden sonraki yıllar içinde küçük ama etkili bir takipçi kitlesine sahip olmuştur.

Sahibinin Sesi, Şençalar ve Odeon etiketiyle yayınladığı plakların hakları 1990'lı yılların sonunda Kalan Müzik'in sahibi Hasan Saltık tarafından satın alındı. 2 Şubat 2002 tarihinde Zaralı Halil Söyler adıyla 22 parçadan oluşan arşiv albümü yayınlandı. Albümde yer alan parçaların sesleri düzeltmeler yapılarak iyileştirildi. Albümün yayınlanmasıyla birlikte Zaralı Halil yeni nesiller tarafından da tanınmaya başlandı. Zaralı Halil'in pek çok şarkısı yıllar içinde başka sanatçılar tarafından cover'lanarak hit oldu. "Bugünde Günlerden Cumadır Cuma", "Eridi Kalmadı Dağların Karı", "Kaşların İnce Mince", "Kaleden İniş M'olur", "Ezim Ezim Eziliyor" ve "Yandım Allah Yandım" gibi birçok eseri Türk halk müziğinin klasik eserleri arasına girdi. 2009-2011 yılları arasında yayınlanan Hanımın Çiftliği adlı dizinin müziklerinde de Zaralı Halil'in bazı Ender Balkır tarafından yeniden yorumlandı. 15 Ocak 1964 tarihinde yakalandığı kalp hastalığı sebebiyle öldü.

02

Hayat çizgisi

Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.

  1. 1906

    Doğum ve Erken Yıllar

    1906 yılında dünyaya geldi.

    Eğitim tek kaynak
  2. 1950

    1950'li ve 1960'lı yıllarda yaptığı kayıtlar, sonraki kuşak müzisyenleri etkileyen şarkıcılık ve söz yazarlığı ile halk müziğinin usta sanatçıları içinde yer aldı.

    Önemli eserler tek kaynak
  3. 1952

    Çoğu 1952-1961 yılları arasında 45'lik single'lar olarak, birkaçı da ölümünden sonra yayımlandı.

    Miras tek kaynak
  4. 1956

    1956 yılından 1963 yılına kadar memleketi Zara'ya yedi yıl boyunca uğramaz.

    Önemli eserler tek kaynak
  5. 1960

    Eserlerinin birçoğu 1960'lı yılların başında Muzaffer Sarısözen tarafından düzenlenerek TRT repertuvarına kazandırıldı.

    Önemli eserler tek kaynak
  6. 1964

    15 Ocak 1964 tarihinde yakalandığı kalp hastalığı sebebiyle öldü.

    Miras tek kaynak
  7. 1979

    Söyler ailesinin erkek çocuklarının büyüğü olan Savaş Söyler 1979 yılında Türküola'nın İstanbul'daki Unkapanı kayıt stüdyosunda albüm kaydedip Zaralı Savaş Söyler adıyla Almanya'da Türküola baskılı albüm çıkarmıştır.

    Önemli eserler tek kaynak
  8. 1980

    Eserleri 1980'li yıllardan itibaren birçok sanatçı tarafından seslendirilir.

    Önemli eserler tek kaynak
  9. 1990

    Sahibinin Sesi, Şençalar ve Odeon etiketiyle yayınladığı plakların hakları 1990'lı yılların sonunda Kalan Müzik'in sahibi Hasan Saltık tarafından satın alındı.

    Önemli eserler tek kaynak
  10. 2002

    2 Şubat 2002 tarihinde Zaralı Halil Söyler adıyla 22 parçadan oluşan arşiv albümü yayınlandı.

    Önemli eserler tek kaynak
  11. 2007

    2007 yılında Ender Balkır, Ezim Ezim adlı albümünde "Ezim Ezim" adlı parçayı yeniden seslendirir.

    Önemli eserler tek kaynak
  12. 2009

    2009-2011 yılları arasında yayınlanan Hanımın Çiftliği adlı dizinin müziklerinde de Zaralı Halil'in bazı Ender Balkır tarafından yeniden yorumlandı.

    Önemli eserler tek kaynak
  13. 2010

    2010'lu yıllarda Sivas'ta adına anma konserleri düzenlenmeye başlandı.

    Önemli eserler tek kaynak
03

Hayat hikâyesi

01Hayatı ve kariyeri

1 Temmuz 1906 tarihinde Sivas'ın Zara ilçesinde bünyesi zayıf ve kambur bir çocuk doğar. Toprak damlı köy evinde doğan çocuğa Halil adını koyarlar. İki abladan sonra erkek çocuğu sahibi olmak ailesini sevindirir. Halil, ailesinin soyadı Çataltepe olmasına karşın, zamanın kaymakamının ısrarına dayanamaz ve soyadını Söyler'e çevirir. Annesi, Halil zayıf ve çelimsiz olduğu için o zamanın zor koşullarında gözü gibi bakar. İlerleyen yıllarda Halil annesi Gülsüm hanımı kaybeder. Halil'in babası, Halil İbrahim beden işçisidir. Ailesinin nafakasını çıkarmak için en ağır işlerde çalışır. Bir gün elinde balyoz kayalardan taş kırmaya çalışırken parçalanan taşların altında kalır ve sakatlanır. İki yıl tedavi görür ancak tedavisi sonuç vermez ve hayatını kaybeder. Anne ve babasını küçük yaşta kaybeden Halil, akrabalarının yardımı ile on dört yaşında Sivas Yetiştirme Yurdunda korunma ve bakım altına alınır. Burada yurt arkadaşları ile birlikte hayatına yeni şeyler katmaya başlar. Dört yıl boyunca yurtta kalır. Burada kaldığı dönemde saz çalmayı öğrenir. Sanatçı kişiliğinin tohumları yurtta kaldığı dönemlerde atılır. Dört yılın ardından yurttan ayrıldıktan sonra Zara'ya döner.

İlerleyen dönemde saz çalmayı ilerletmiş olan Halil, yanık ve gür sesi ile sıra gecelerinin, düğünlerin ve eğlence merkezlerinin aranılan ismi olur. Zara'lılar, hemşerileri Halil'e kucak açarlar ve Halil'e annesinden kalan İncik lakabı İnce'ye döner. Doğduğu yer ile anılan sanatçılar kervanına Halil'de katılır ve sanatçı kişiliği ülkeyi dolaşır. Artık gittiği yerlerde Zaralı Halil olarak tanınmaya başlar. Halil, yavaş yavaş tanınmaya başlamışken vatanı görevini yerine getirmek için askere gider. Sanatçı kişiliği ile askerde de kendisini gösterir. Komutanları onun sesinin güzelliğini keşfettikten sonra eğlencelere sanatçı olarak çıkarırlar. İçkiye de düşkün olan Halil'in vücudu gittikçe yıpranır. Uygulanan tedaviler onu iyileştirmez. Asker ocağından hastalık raporu alarak memleketi Zara'ya döner. Kalan askerlik vazifesini de raporlar ve izinlerle tamamlar.

Askerlik sonrasında Suşehri, Sivas ve Erzurum gibi yerlerde kendisini göstermeye başlar. Halil'in şöhreti doğduğu yerler ve yakın çevresine sığmaz olunca büyük şehirlere açılmayı amaçlar. Kendisini çok seven ve beğenen manifaturacı Şükrü Efendi vesilesiyle İstanbul'a gider. Bir plak şirketiyle anlaşırlar. Ancak plak şirketi plak doldurduktan sonra vadettiği parayı vermez, mahkemelik olurlar. Doldurulan plak büyük ilgi görür ve yok satmaya başlar. Şöhreti tüm ülkeye yayılır. Artık plakçılar Halil'in peşinde koşturmaya başlar. Zamanın büyük sanatçıları ile yurt turnelerine çıkarlar. Müzik formasyonunda Sivaslı Hafız Halid, Feryadi Hakkı ve Divrikli Nuri (Üstünses) önemli rol oynamışlardır. Ustalık zamanında devrinin ünlü isimleri Malatyalı Fahri, Erzincanlı Şerif ve Diyarbakırlı Celal ile birlikte sanat icra etmiştir. Zaralı Halil'in eserlerini radyoda Neriman Altındağ, Nermin Yapar, Zehra Bilir gibi sanatçılar icra etmişlerdir. 1950'li yılların başında yayınladığı 45'lik plaklar ve eserleriyle birlikte geniş kitlelerce tanınmaya başlayan Halil, 1956 yılından 1963 yılına kadar memleketi Zara'ya hiç uğramaz. Bu dönemde plakların, turnelerin yanı sıra gece hayatında çok sık vakit geçirir ve bu dönemde de hastalanır.

02Ölümü

Zaralı Halil, gençlik yıllarından itibaren çok içki tüketirdi. İçkiye de düşkün olan Halil'in vücudu gittikçe yıpranır. Plaklarının yayınlandığı 1950'li yıllar boyunca çeşitli şehirlerde turnelere çıkmıştır. Bu dönemde de şöhreti artıkça kendisini daha çok içkiye verir. 1956 yılından 1963 yılına kadar memleketi Zara'ya yedi yıl boyunca uğramaz. Evini, ailesini, çocuklarını ihmal etmeye başlar. Sağlığı iyice bozulduktan sonra yalnızlığa dayanamaz ve memleketine döner. İlerleyen hastalık onu iyice inceltir ve güçten düşürür. 15 Ocak 1964 tarihinde 57 yaşında geçirdiği kalp krizi sonucu öldü. Zara Demir Sırık mevkiindeki Küçük Köprü Başındaki kabristana defnedildi.

03Ölümünün ardından

Zaralı Halil kendine has tarzı ve eserleriyle birçok müzisyeni etkiledi. Yaşadığı dönemde birçok kişi tarafından sesi çok beğenildi ve o dönem eserleri farklı sanatçılar tarafından radyoda da seslendirildi. Eserleri 1980'li yıllardan itibaren birçok sanatçı tarafından seslendirilir. Yazdığı yüzlerce eser Muzaffer Sarısözen tarafından düzenlenerek TRT repertuvarında yer aldı. 1952-1961 yılları arasında Sahibinin Sesi, Şençalar ve Odeon etiketiyle yayınladığı 45'lik plakların haklarını 1990'lı yılların sonunda Kalan Müzik'in sahibi Hasan Saltık satın alır. Eserler yeniden düzenlenerek sesleri kaliteli hale getirilir. 2 Şubat 2002 tarihinde ise Zaralı Halil Söyler adıyla 22 parçadan oluşan arşiv albümü olarak yayınlanır.

"Bugünde Günlerden Cumadır Cuma", "Eridi Kalmadı Dağların Karı", "Kaşların İnce Mince", "Kaleden İniş M'olur", "Ezim Ezim Eziliyor" ve "Yandım Allah Yandım" gibi eserlerinin yer aldığı albüm büyük ilgi görür. Zaralı Halil yeni nesiller tarafından da tanınmaya başlar. 2007 yılında Ender Balkır, Ezim Ezim adlı albümünde "Ezim Ezim" adlı parçayı yeniden seslendirir. İlerleyen dönemde ise Orhan Kemal'in eserinden televizyona uyarlanan ve Kanal D'de yayınlanan Hanımın Çiftliği (2009-2011) adlı dizide Ender Balkır, Zaralı Halil eserlerini seslendirilir. Neriman Altındağ-Tüfekçi, Erkan Oğur, Oğuz Aksaç ve Cengiz Özkan birçok sanatçı tarafından seslendirildi. 2010'lu yıllarda Sivas'ta adına anma konserleri düzenlenmeye başlandı.

04Özel hayatı

Zaralı Halil askerden geldikten sonra kendi memleketinde Kamer Hatun ile evlenir. Altı kız, üç erkek toplamda dokuz çocuğu vardır. Söyler ailesinin erkek çocuklarının büyüğü olan Savaş Söyler 1979 yılında Türküola'nın İstanbul'daki Unkapanı kayıt stüdyosunda albüm kaydedip Zaralı Savaş Söyler adıyla Almanya'da Türküola baskılı albüm çıkarmıştır.

04

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

Halil Söyler Cengiz Özkan Oğuz Aksaç Orhan Kemal Arif Sağ
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
  • Halil Söyler hayat hikâyesinde anıyor Cengiz Özkan

    “Neriman Altındağ-Tüfekçi, Erkan Oğur, Oğuz Aksaç ve Cengiz Özkan birçok sanatçı tarafından seslendirildi.”

  • Halil Söyler hayat hikâyesinde anıyor Oğuz Aksaç

    “Neriman Altındağ-Tüfekçi, Erkan Oğur, Oğuz Aksaç ve Cengiz Özkan birçok sanatçı tarafından seslendirildi.”

  • Halil Söyler hayat hikâyesinde anıyor Orhan Kemal

    “İlerleyen dönemde ise Orhan Kemal'in eserinden televizyona uyarlanan ve Kanal D'de yayınlanan Hanımın Çiftliği (2009-2011) adlı dizide Ender Balkır, Zaralı Halil eserlerini seslend...”

  • Halil Söyler kendi hikâyesinde anılıyor Arif Sağ

    “Yapımcılığını Fevzi Kızıltaşoğlu'nun üstlendiği albümde Hüseyin Kutan, Cafer Tan, Mücrimî, Şah Hatayi, Nimri Dede, Sümmânî, Sefil Selimi, Ercişli Emrah ve Zaralı Halil Söyler gibi...”

05

Kaynaklar

11kaynak kaydı
10farklı yayıncı
1ansiklopedi maddesi
13zaman çizelgesi olayı
  1. K·01
    Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesi
    Vikipedi - Halil Söyler
    tr.wikipedia.org · erişim 26.09.2026

    NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.

    Kaynağa git ↗
  2. K·02
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    ""Hanımın Çiftliği" Albümü Raflarda!". Haberler.com. 10 Nisan 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Eylül 2023.
    haberler.com · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  3. K·03
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "ZARALI HALİL, Halil İnce". yesevi.edu.tr. 12 Aralık 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Eylül 2023.
    teis.yesevi.edu.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  4. K·04
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Zaralı Halil Söyler Kimdir?". ihsanozturk.com. Mart 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Eylül 2023.
    ihsanozturk.com · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  5. K·05
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Zaralı Halil Söyler". okuryazar.com. Ağustos 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Eylül 2023.
    okuryazar.com.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  6. K·06
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Ezim Ezim, Album by Ender Balkır". Spotify. Kasım 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Eylül 2023.
    open.spotify.com · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  7. K·07
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Hanımın Çiftliği (Orijinal Dizi Müzikleri)". Apple Music. Mayıs 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Eylül 2023.
    music.apple.com · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  8. K·08
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Zaralı Halil, Writing & Arrangement". Discogs. Şubat 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Eylül 2023.
    discogs.com · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  9. K·09
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Erkan Oğur & İsmail Hakkı Demircioğlu - Kaleden İnişm'olurr". Youtube. 28 Ocak 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Eylül 2023.
    youtube.com · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  10. K·10
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Türk halk müziği ses sanatçısı Zaralı Halil Söyler". okuryazar.com. 28 Eylül 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Eylül 2023.
    sehrisivas.com · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  11. K·11
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Zaralı Halil Söyler Hayat Hikayesi". Youtube. 16 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Eylül 2023.
    youtube.com · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Halil Söyler” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

06

Ne değişti?

  1. Kaynak yeniden tarandı

    Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.

  2. Profil oluşturuldu

    11 kaynak ve 13 olayla ilk kayıt.

07

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
08

Buradan nereye?

aynı alan · müzik & sahne

Emine Ata

Türk Halk Müziği Ses Sanatçısı ve Sunucu · d. 1972

aynı alan · müzik & sahne

Ceylan Avcı

Türk Halk Müziği ve Arabesk Sanatçısı · d. 1974

aynı alan · müzik & sahne

Yasemin Aydın

Şarkıcı ve Oyuncu · d. 1979

Müzik & Sahne alanındaki tüm profiller →