biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Bilim & Akademi
  3. Celâl Şengör
Yer bilimci, akademisyen ve yazar · d. 1955

Celâl Şengör Etnik kökeni

Ali Mehmet Celâl Şengör (d. 24 Mart 1955, İstanbul), Türk yer bilimci, akademisyen ve yazardır. Yapısal yer bilimi ve tektonik dallarındaki çalışmaları ile tanınır.

Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
Kayıt yok1991–2026
19551990bugün
Eğitim Önemli eserler Eğitim Önemli eserler Eğitim Önemli eserler
01

Kısaca kimdir?

Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.

Ali Mehmet Celâl Şengör (d. 24 Mart 1955, İstanbul), Türk yer bilimci, akademisyen ve yazardır. Yapısal yer bilimi ve tektonik dallarındaki çalışmaları ile tanınır. Şerit kıtaların dağ kuşaklarının yapısına etkisini ortaya koymuş ve Kimmer Kıtası adını verdiği bir şerit kıta keşfetmiştir.

Şengör, Türkiye Bilimler Akademisi, ABD Ulusal Bilimler Akademisi, Amerikan Felsefe Topluluğu, Rus Bilimler Akademisi, Alman Leopoldina Ulusal Bilimler Akademisi, Avusturya Bilimler Akademisi ve Sırp Bilimler ve Sanatlar Akademisi üyesidir. Mehmet Fuad Köprülü'den sonra Rus Bilimler Akademisi'ne seçilmiş ikinci Türk profesördür. 2010 yılında, Alman Jeoloji Derneği tarafından Gustav Steinmann Madalyası'na layık görülmüştür. Fransa, Birleşik Krallık, Avusturya ve Amerika Birleşik Devletleri'nde misafir öğretim üyesi olarak çalışmalarda bulunan Şengör, 1988 yılında Neuchâtel Üniversitesi Fen Fakültesi'nden şeref bilim doktoru ünvanına sahip oldu. 1990 yılında Avrupa Akademisi'ne kabul edilen Şengör, aynı yıl Avusturya Jeoloji Servisi muhabir üyesi, 1991'de ise Avusturya Jeoloji Derneği şeref üyesi oldu. Yine 1991'de Kültür Bakanlığı'nın Bilgi Çağı Ödülü'nü kazandı. 1992'de İstanbul Teknik Üniversitesi Maden Fakültesi Genel Jeoloji Ana Bilim dalında profesörlüğe yükseldi. Şengör, 2022 yılında İstanbul Teknik Üniversitesi'nden emekliye ayrıldı.

02

Etnik kökeni

—Etnik kökeni

Şengör, katıldığı Tarih Notları adlı programda kökenini şu şekilde açıklamıştır: "Babaanneme bakıyorum; mavi göz, sapsarı saç, şahane bir endam; Sırp kızı. Gayet açık. Dedeme bakıyorum; tipik bir Arnavut, Sırp karışımı var belli. Anneanneme bakıyorum, tipik bir Helen. Hepsi de Türk. Pasaportlarında Türk yazıyor. (...) Bugün ben kendimi Türk milliyetçisi olarak tanımlarım. (...) Benim damarlarımda bir damla Türk kanı yok, ağabey. (...) Atatürk'ün milliyetçiliği, kardeşim. (...) Biz göçmen miyiz? Ya, biz burayı kuranlarız be! Biz olmasak Türkiye Cumhuriyeti olmayacaktı belki. Sevr'e hapsolmuş oturuyor olacaktık, değil mi? Ben burayı savunmak istiyorum. Çünkü biz vatan kaybetmiş insanların çocuklarıyız."

Celâl Şengör · diğer bölümler

← Celâl Şengör profilinin tamamı

03

Hayat çizgisi

Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.

  1. 1955

    Doğum ve Erken Yıllar

    1955 yılında dünyaya geldi.

    Eğitim tek kaynak
  2. 1969

    Ortaokulu Işık'ta bitirdikten sonra 1969'da Robert Kolej'in sınavlarını kazandı.

    Eğitim tek kaynak
  3. 1973

    1973'te mezun oldu.

    Eğitim tek kaynak
  4. 1976

    2 buçuk yıl sonra, 1976'da New York Eyalet Üniversitesi, Albany'ye yatay geçiş yaptı.

    Eğitim tek kaynak
  5. 1978

    1978'de bu üniversitenin jeoloji bölümünden mezun oldu.

    Eğitim tek kaynak
  6. 1979

    Aynı üniversitede 1979 yılında "Geometry and Kinematics of Continental Deformation in Zones of Collision: Examples from Central Europe and Eastern Mediterranean" (Tr.

    Eğitim tek kaynak
  7. 1980

    Şengör, 1980 yılında yaklaşık 250-150 milyon yıl öncesi aralarında bir kara parçası keşfetmiş ve bu kara parçasına Kimmer Kıtası adını vermiştir.

    Önemli eserler tek kaynak
  8. 1981

    1981'de Türkiye'ye döndü ve İstanbul Teknik Üniversitesi Maden Fakültesi'nin Genel Jeoloji kürsüsünde asistan olarak görev yapmaya başladı.

    Eğitim tek kaynak
  9. 1982

    3 yıl sonra (1982) yine aynı kurumda "The geology of the Albula Pass area, eastern Switzerland in its Tethyan setting: Palaeo-Tethyan factor in Neo-Tethyan opening" adlı doktora teziyle doktora eğitimini tamamladı.

    Eğitim tek kaynak
  10. 1984

    1984 yılında Londra Jeoloji Topluluğu'nun Başkanlık Ödülü'nü, 1986'da TÜBİTAK Bilim Ödülü'nü aldı.

    Önemli eserler tek kaynak
  11. 1986

    Şengör, 1986 yılında Oya Maltepe ile evlenmiştir.

    Önemli eserler tek kaynak
  12. 1988

    Fransa, Birleşik Krallık, Avusturya ve Amerika Birleşik Devletleri'nde misafir öğretim üyesi olarak çalışmalarda bulunan Şengör, 1988 yılında Neuchâtel Üniversitesi Fen Fakültesi'nden şeref bilim doktoru ünvanına sahip oldu.

    Eğitim tek kaynak
  13. 1989

    Tek çocuğu olan oğlu Hakkı Celâlettin Asım Şengör 1989 yılında dünyaya gelmiştir.

    Önemli eserler tek kaynak
  14. 1990

    1990 yılında Avrupa Akademisi'ne kabul edilen Şengör, aynı yıl Avusturya Jeoloji Servisi muhabir üyesi, 1991'de ise Avusturya Jeoloji Derneği şeref üyesi oldu.

    Önemli eserler tek kaynak
04

Üretimleri

1999 · ESER Zümrütname - İlk baskı: Yapı Kredi Yayın...

Zümrütname - İlk baskı: Yapı Kredi Yayınları, .

eser
2001 · ESER Rifts of the World (Boris Natalin ile) -...

Rifts of the World (Boris Natalin ile) - İlk baskı: Geological Society of America, .

eser

Hakkında yazılanlar

1982Orogeny (Akiho Miyashiro ve Keiiti Aki ile) - İlk baskı: Chichester: Wiley, . (ISBN-10, 0471103764)
1984The Cimmeride Orogenic System and the Tectonics of Eurasia - İlk baskı: Geological Society of America, . (ISBN 978-081372
2001Hasan-Âli Yücel ve Türk Aydınlanması - İlk baskı: TÜBİTAK Yayınları, . (Güncel baskı: İş Bankası Kültür Yayınları, ISBN 978-605-332-591-8)
2003Zümrüt Ayna: Bilimsel Düşünce Üzerine Denemeler - İlk baskı: Yapı Kredi Yayınları, . (Güncel baskı: İnkılap Kitabevi, ISBN 978-975-10-3870-8)
2006Sayfada İstanbul Depremi - İlk baskı: İş Bankası Kültür Yayınları, . (ISBN 978-975-458-714-2)
2009Une autre histoire de la tectonique - İlk baskı: Collège de France, Fayard, . (ISBN 978-2213624716)
2014Bilgiyle Sohbet - Popüler Bilim Yazıları - İlk baskı: İş Bankası Kültür Yayınları, . (ISBN 978-605-360-972-8)
2014Dahi Diktatör - İlk baskı: Ka Kitap, . (Güncel baskı: İnkılap Kitabevi, ISBN 978-975-10-3867-8)
2015Aptalı Tanımak - İlk baskı: Ka Kitap, . (Güncel baskı: İnkılap Kitabevi, ISBN 978-975-10-3871-5)
2015Newton Neden Türk Değildi? - İlk baskı: Ka Kitap, . (Güncel baskı: İnkılap Kitabevi, ISBN 978-975-10-4582-9)
2016Bir Toplum Nasıl İntihar Eder? - İlk baskı: Ka Kitap, . (Güncel baskı: İnkılap Kitabevi, ISBN 978-975-10-3872-2)
2016Cehennemdeki Üniversiteliler - İlk baskı: Ka Kitap, . (Güncel baskı: Masa Kitap, ISBN 978-625-9454-29-0)
2019Bilimin Büyüsü - İlk baskı: İnkılap Kitabevi, . (ISBN 978-975-10-3942-2)
2020Jeolojinin Eduard Suess'e Kadarki Kısa Tarihi - İlk baskı: İTÜ Vakfı Yayınları, . (ISBN 978-605-9581-17-2)
2023Dikkate Değer Mevzular - İlk baskı: İnkılap Kitabevi, . (ISBN 978-975-10-4490-7)
2024Cehaletten Kurtulma Sanatı - Ne Nedir? - İlk baskı: Masa Kitap, . (ISBN 978-625-9454-22-1)
2024Cehaletten Kurtulma Sanatı - Kim Kimdir? - İlk baskı: Masa Kitap, . (ISBN 978-625-9454-21-4)
2025Sormadın Ama Anlattım - İlk baskı: Üçüncü Göz Yayınları, . (ISBN 978-625-9594-25-5)
2026Bilim Olmasaydı - İlk baskı: Masa Kitap, . (ISBN 978-625-9342-70-2)
05

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

Celâl Şengör Refik Kemal Arduman Kenan Evren
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
  • Celâl Şengör kendi hikâyesinde anılıyor Refik Kemal Arduman

    “Kardeşi Samim Arduman'ın kızı Canan hanım'ın eşi Erim Ersoy'un babaannesi, Celâl Şengör'ün babaannesinin kardeşidir.”

  • Celâl Şengör kendi hikâyesinde anılıyor Kenan Evren

    “Yurt dışı yolculuğu olduğundan törene katılamayan Celâl Şengör, Evren'in cenazesine, "Sana müteşekkiriz, nur içinde yat komutanım." yazılı bir çelenk gönderdi.”

06

Kaynaklar

11kaynak kaydı
10farklı yayıncı
1ansiklopedi maddesi
14zaman çizelgesi olayı
  1. K·01
    Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesi
    Vikipedi - Celâl Şengör
    tr.wikipedia.org · erişim 26.09.2026

    NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.

    Kaynağa git ↗
  2. K·02
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "'Evet' yanıtı için tam 1 yıl bekledi". Milliyet. 14 Şubat 2004. s. 21. 20 Temmuz 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Temmuz 2021.
    gazetearsivi.milliyet.com.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  3. K·03
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Celâl Şengör was elected a member of the U.S. National Academy of Sciences in 2000." 2 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Şubat 2016.
    nasonline.org · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  4. K·04
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "İTÜ Genel Jeoloji Öğretim Elemanları - Faculty of General Geology Division, Celal Sengor, Naci Gorur, Aral Okay, Okan Tuysuz, Namik Cagatay, Nilgun Okay, Serdar Akyuz, Ercan Ozcan, Ziyadin Cakir, Boris Natalin". web.itu...
    arşiv · web.itu.edu.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  5. K·05
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "TÜBA Asli Üyesi Prof. Dr. A.M. Celal Şengör". TÜBA. 23 Mayıs 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Mayıs 2022.
    tuba.gov.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  6. K·06
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "A. M. Celâl Şengör". National Academy of Sciences. 14 Ekim 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ekim 2024.
    nasonline.org · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  7. K·07
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "APS Member History". search.amphilsoc.org. 17 Eylül 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Eylül 2021.
    search.amphilsoc.org · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  8. K·08
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Шенгёр Джелал". Российская академия наук. 22 Kasım 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Kasım 2023.
    ras.ru · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  9. K·09
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Prof. Dr. Ali Mehmet Celâl Şengör". Deutsche Akademie der Naturforscher Leopoldina - Nationale Akademie der Wissenschaften. 2012. 7 Mayıs 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Mayıs 2017.
    leopoldina.org · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  10. K·10
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Ali Mehmet Celâl Şengör". Österreichische Akademie der Wissenschaften. 2 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Eylül 2020.
    oeaw.ac.at · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  11. K·11
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Dzelal Sengor". SANU. 30 Mart 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Temmuz 2023.
    arşiv · www.sanu.ac.rs · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Celâl Şengör” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

07

Ne değişti?

  1. Kaynak yeniden tarandı

    Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.

  2. Profil oluşturuldu

    11 kaynak ve 14 olayla ilk kayıt.

08

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
09

Buradan nereye?

Bilim & Akademi alanındaki tüm profiller →