biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Kültür & Sanat
  3. Burhan Doğançay
Fotoğrafçılık, resim · 1929–2013

Burhan Doğançay Hayatı ve Sanatsal katkıları

Burhan Cahit Doğançay (11 Eylül 1929 - 16 Ocak 2013, İstanbul), Türk fotoğrafçı ve ressam. Doğançay esasen, yarım asır boyunca dünyanın muhtelif şehirlerinde izlediği duvarları sanat eserlerine entegre etmesiyle tanınmıştır. En ünlü tablosu olan Mavi Senfoni,...

Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
192919702013
Eğitim Önemli eserler İlk üretimler Önemli eserler İlk üretimler Önemli eserler Miras
01

Kısaca kimdir?

Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.

Burhan Cahit Doğançay (11 Eylül 1929 - 16 Ocak 2013, İstanbul), Türk fotoğrafçı ve ressam. Doğançay esasen, yarım asır boyunca dünyanın muhtelif şehirlerinde izlediği duvarları sanat eserlerine entegre etmesiyle tanınmıştır. En ünlü tablosu olan Mavi Senfoni, 2009 yılında Murat Ülker tarafından 2,2 milyon TL'ye (1,7 milyon Dolar'a) alınmıştır.

02

Hayatı ve Sanatsal katkıları

—Hayatı ve Sanatsal katkıları

Burhan Doğançay, 11 Eylül 1929 tarihinde İstanbul'da doğmuştur. İlk sanat eğitimini, ressam babası Adil Doğançay ve diğer bir ressam Arif Kaptan'dan almıştır. 1950 yılında Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden mezun olduktan sonra; 1950 ile 1955 yılları arasında Fransa'daki Académie de la Grande Chaumière'de sanat kurslarına katılmış ve 1953 yılında Paris Üniversitesi'nde iktisat konusunda doktora yapmıştır. Doğançay, 1960'lı yılların başından beri hayranlık duyduğu şehir duvarlarını eserlerinin konusu olarak seçmiştir. Hava koşulları ve aşınmalara maruz kalan duvarları, çoğu kez toplumlarımızın nabız ölçeği ve insanların şehrin duygularını yansıtan izleriyle, geçen zamanın bir göstergesi olarak değerlendirmiştir. Doğançay'ın deyişiyle bu tutku, bir gün New York'ta 86. Sokakta yürürken gözüne takılan bir şey ile başlamış:

“Şu ana kadar gördüğüm en güzel bir soyut tabloydu. Bir posterin artıkları ile yüzeyinden gelen ve duvarda oluşan parça gölgelerinin desenleri vardı. Daha ziyade portakal renginde ve biraz da mavi ve yeşil ve de kahve rengindeydi. Ayrıca üzerinde, yağmur ve çamurla oluşmuş izler vardı.”

Bu dönemde, resim çalışmalarına devam etmiş ve eserlerini birkaç karma sergide sunmuştur. Daha sonra; 1970'li yıllarda fotoğrafçılığa başlamış ve dünya çapındaki bütün şehir duvarlarını çekmeye girişmiştir. Doğançay, bir şehir gezgini olarak yarım asır boyunca dünyanın çeşitli şehirlerindeki duvarların yüzeylerini doku kaplama sanatıyla yöresellemiştir. Şehir duvarları, sosyal, siyasal ve ekonomik değişimlerin şifreleri ve bu kapsamda yörelerin havasını ve zamanın ruhunu yansıtan belgelerdir. Çalışmalarının içsel ruhunun bir parçası da, hiçbir şeyin hiçbir zaman göründüğü gibi olmadığı önerisidir. Doğançay'ın sanatı duvar sanatı olduğundan, konusunun kaynakları da gerçektir. Dolayısıyla, soyut sanatçı olarak tanımlanamaz. Yine de ilk bakışta çalışmalarının çoğu soyut gibi görünmektedir. Doğançay yaklaşımında, doğal verileri araştırıp, elementlerinin niteliklerini görüntüleyerek süsleyici modeller şekillendirmeyi esas almıştır. Bu bağlamda süreklilikle formüle ettiği dekolaj stratejileriyle devam edip, nouveau réalistes konumlarının içeriğini de etkinlikle bozup yeniden yapar. Doğançay önceleri, duvarların basit bir gözlemcisi ve kayıtçısı olarak başlamış olsa da, çok kısa sürede eserlerinde kapsamlı fikirleri, izlenim ve duyguları ifade edebilen noktalara erişmiştir. Öngörüsü, hem içeriğinde hem de tekniğindeki gayretleriyle genişlemeye devam etmiştir.

Burhan Doğançay İstanbul'da tedavi gördüğü Amerikan Hastanesi'nde öldü. 84 yaşında olan Burhan Doğançay, 18 Ocak Cuma günü Teşvikiye Camii'nde öğle namazını müteakip kılınacak cenaze namazının ardından kendi vasiyeti üzerine 19 Ocak Cumartesi günü Bodrum Turgutreis'te bulunan Karabağ Mezarlığı'nda defnedildi.

Burhan Doğançay · diğer bölümler

← Burhan Doğançay profilinin tamamı

03

Hayat çizgisi

Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.

  1. 1929

    Doğum ve Erken Yıllar

    1929 yılında dünyaya geldi.

    Eğitim tek kaynak
  2. 1950

    1950 yılında Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden mezun olduktan sonra; 1950 ile 1955 yılları arasında Fransa'daki Académie de la Grande Chaumière'de sanat kurslarına katılmış ve 1953 yılında Paris Üniversitesi'nde iktisat konusunda doktora yapmıştır.

    Eğitim tek kaynak
  3. 1960

    Doğançay, 1960'lı yılların başından beri hayranlık duyduğu şehir duvarlarını eserlerinin konusu olarak seçmiştir.

    Önemli eserler tek kaynak
  4. 1969

    1969 yılında, o tarihlerde New York Metropolitan Sanat Müzesinde 20.

    Önemli eserler tek kaynak
  5. 1970

    Daha sonra; 1970'li yıllarda fotoğrafçılığa başlamış ve dünya çapındaki bütün şehir duvarlarını çekmeye girişmiştir.

    Önemli eserler tek kaynak
  6. 1982

    1982 yılında, arşivindeki görüntüler Paris'te Centre Georges Pompidou'da tek kişilik bir gösteri olarak sergilenmiş ve akabinde Brüksel'de Palais des Beaux-Arts ve Montreal'de Musée d'Art Contemporain'de izlenmiştir.

    Önemli eserler tek kaynak
  7. 1984

    Jean-François Picaud'ın sözleriyle "Duvar dokuma sanatı 21.ci yüzyılda öncüsünü Burhan Doğançay’da bulmuştur.” 1984 yılında dokunan ilk üç Doğançay duvar dokumaları anında çok önemli başarı oluşturur.

    İlk üretimler tek kaynak
  8. 1987

    Bu eseri 1987 yılında Birinci İstanbul Bienali için gerçekleştirilmiştir.

    Önemli eserler tek kaynak
  9. 2004

    2004 yılında kurulan ve İstanbul'un Beyoğlu semtinde yer alan Doğançay Müzesi Türkiye'nin ilk çağdaş müzesi addedilmektedir.

    İlk üretimler tek kaynak
  10. 2009

    En ünlü tablosu olan Mavi Senfoni, 2009 yılında Murat Ülker tarafından 2,2 milyon TL'ye (1,7 milyon Dolar'a) alınmıştır.

    Önemli eserler tek kaynak
  11. 2012

    İstanbul Modern besteci Kamran İnce'yi Mavi Senfoni'yi müzik olarak bestelemesi için görevlendirmiş ve bu bestenin 26 Haziran 2012 tarihinde dünya prömiyeri solo piyano tarzında Hüseyin Sermet tarafından çalınmıştır.

    Önemli eserler tek kaynak
  12. 2013

    Vefat ve Mirası

    2013 yılında aramızdan ayrıldı.

    Miras tek kaynak
04

Üretimleri

ESER Belçika: Musee Royaux des Beaux-Arts, Eu...

Belçika: Musee Royaux des Beaux-Arts, European Parliament

eser
ESER Büyük Britanya: Tate Modern, British Mus...

Büyük Britanya: Tate Modern, British Museum

eser
ESER Danimarka: Louisiana Museum of Modern Ar...

Danimarka: Louisiana Museum of Modern Art

eser
ESER İsveç: Moderna Museet

İsveç: Moderna Museet

eser
ESER Japonya: The Museum of Modern Art Ibarak...

Japonya: The Museum of Modern Art Ibaraki

eser
ESER Kanada: Art Gallery of Greater Victoria

Kanada: Art Gallery of Greater Victoria

eser
ESER Rusya: State Russian Museum

Rusya: State Russian Museum

eser
ESER Ürdün: National Gallery of Fine Arts

Ürdün: National Gallery of Fine Arts

eser

Diğer eserler

—Yunanistan: Benaki MuseumEser tek kaynak
05

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

Burhan Doğançay İlhan Koman Murat Ülker Ediz Hun
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
  • Burhan Doğançay hayat hikâyesinde anıyor İlhan Koman

    “Sackler Museum, Norton Simon Museum, University of Michigan Museum of Art • Almanya: Pinakothek der Moderne, Staatsgalerie Stuttgart, Museum Folkwang, Sprengel Museum, Kunstmuseum...”

  • Burhan Doğançay hayat hikâyesinde anıyor Murat Ülker

    “En ünlü tablosu olan Mavi Senfoni, 2009 yılında Murat Ülker tarafından 2,2 milyon TL'ye (1,7 milyon Dolar'a) alınmıştır.”

  • Burhan Doğançay kendi hikâyesinde anılıyor Ediz Hun

    “Bali, Buket Uzuner, Semavi Eyice, Artun Ünsal) • 2013: Sanatçıların İstanbul'u, (Ülkü Tamer, Devrim Erbil, Ülkü Erakalın, Ahmet Güneştekin, Jane Birkin, İsmail Acar, Ediz Hun, Erol...”

06

Kaynaklar

11kaynak kaydı
10farklı yayıncı
1ansiklopedi maddesi
12zaman çizelgesi olayı
  1. K·01
    Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesi
    Vikipedi - Burhan Doğançay
    tr.wikipedia.org · erişim 28.09.2026

    NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.

    Kaynağa git ↗
  2. K·02
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Ünlü ressam hayatını kaybetti". hurriyet.com.tr. 27 Şubat 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Ocak 2013.
    hurriyet.com.tr · erişim 28.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  3. K·03
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Fifty Years of Urban Walls at Istanbul Modern 29 Mart 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., retrieved 24 April 2015
    istanbulmodern.org · erişim 28.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  4. K·04
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "dogancaymuseum.org". 23 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ocak 2013.
    dogancaymuseum.org · erişim 28.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  5. K·05
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    British Museum Artist Bio 29 Mart 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., retrieved 1 June 2015
    britishmuseum.org · erişim 28.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  6. K·06
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Burhanettin Doğançay (Gençlerbirliği) 12 Temmuz 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Mackolik, retrieved 12 July 2018
    mackolik.com · erişim 28.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  7. K·07
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Artnet: Chronology on Burhan Dogancay 29 Mart 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., retrieved 30 April 2015
    artnet.com · erişim 28.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  8. K·08
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    New York Times Obituary 29 Mart 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., retrieved 1 June 2015
    nytimes.com · erişim 28.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  9. K·09
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Istanbul Modern 29 Mart 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., retrieved 1 June 2015
    istanbulmodern.org · erişim 28.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  10. K·10
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Metropolitan Museum Collection 30 Ocak 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., retrieved 1 June 2015
    metmuseum.org · erişim 28.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  11. K·11
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Guggenheim Artist Bio 7 Temmuz 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., retrieved 1 June 2015
    guggenheim.org · erişim 28.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Burhan Doğançay” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

07

Ne değişti?

  1. Kaynak yeniden tarandı

    Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.

  2. Profil oluşturuldu

    11 kaynak ve 12 olayla ilk kayıt.

08

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
09

Buradan nereye?

Kültür & Sanat alanındaki tüm profiller →